ಆಪರೇಷನ್‌ ಶಕ್ತಿ & ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ದಿನ

ಇಡೀ ವಿಶ್ವವನ್ನೇ ನಿಬ್ಬೆರಗಾಗಿಸಿದ 1998 ಮೇ 11 ರಂದು ರಾಜಾಸ್ಥಾನದ  ಪೋಖ್ರಾನ್ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ದಿನವನ್ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ದೇಶದ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಪ್ರಗತಿಯ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಹಿರಿಮೆ, ಗರಿಮೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿರುವ ಭಾರತದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ಅಭಾರಿಗಳಾಗಿ ಈ ದಿನವನ್ನು ಅವರಿಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟಿದೆ.

1998 ಮೇ 11 ಭಾರತದ ಪಾಲಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ದಿನವಾಗಿದ್ದು. ಅಂದು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಪೊಖ್ರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಪರೀಕ್ಷಾ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಆಪರೇಷನ್‌ ಶಕ್ತಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ  ಜಗತ್ತಿನ ಸಮಸ್ಥ ಬೇಹುಗಾರಿಕಾ ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಕಣ್ತಪ್ಪಿಸಿ ಡಾ. ಎಪಿಜಿ ಅಬ್ದುಲ್‌ ಕಲಾಂ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ, ಅಂದು  ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡೀಸ್ ಅವರುಗಳ ಸಾರಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಯಶಸ್ವಿ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ ನಂತರ ಮೇ 13 ರಂದು ಮತ್ತೇ ಎರಡು ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು  ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತ ದೇಶವೂ ಸಹಾ ಪ್ರಭಲ ಅಣ್ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರ ಎಂದು  ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೇ ಸಾರಿದದ್ದಲ್ಲದೇ, ಅದೇ ದಿನ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವದೇಶಿ ನಿರ್ಮಿತ ಹನ್ಸಾ- ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರಿನ ಯಶಸ್ವಿ ಹಾರಾಟ ಮತ್ತು ಸ್ವದೇಶಿ ನಿರ್ಮಿತ ತ್ರಿಶೂಲ್‌ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಎಲ್ಲ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಾಧನೆಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ , ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಗಳ ಏಕೀಕರಣದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯ ಗೌರವವಾಗಿ 1999ರ  ಮೇ 11 ದಿನದಿಂದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ  ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ದಿನ ಎಂದು ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಅಟಲ್‌ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಘೋಷಿಸುವ ಮೂಲಕ  ಪ್ರತೀ ವರ್ಷವೂ ಈ ದಿನವನ್ನು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಆಚರಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕೈ ಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.

ದೇಶದ ಭಧ್ರತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪರಮಾಣು  ಆಧಾರಿತ ಶಸ್ತ್ರಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕ ಎಂದು ಮನಗಂಡ ಭಾರತ ಸ್ವಾತ್ರಂತ್ರ್ಯ ಪೂರ್ವದಿಂದಲೂ ಈ ಕುರಿತಾಗಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಇದ್ದವು. 1944 ರಲ್ಲಿ  ಪರಮಾಣು ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಹೋಮಿ ಭಾಭಾ ಅವರು ಪರಮಾಣು ಶಕ್ತಿಯ ಬಳಕೆ ದೇಶಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ಮನಗಂಡು  ಟಾಟಾ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಫಂಡಮೆಂಟಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ (TIFR) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೇ ಅಲ್ಲಿ  ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು BARC ನಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಪ್ಲುಟೋನಿಯಂ ಮತ್ತು ಇತರ ಬಾಂಬ್ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. 1962 ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಚೀನಾ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಯುದ್ದದ ನಂತರ, 1964 ರಲ್ಲಿ ಚೀನಾದ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ ನಂತರ   ಬಾಬಾ ರಿಸರ್ಚ್ ಸೆಂಟರಿನ ಅಂದಿನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ವಿಕ್ರಮ್ ಸಾರಾಭಾಯ್  ಅವರು ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಲಾಲ್ ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ಬಳಿ  ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಮಿಲಿಟರೀಕರಣದ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ  ಒತ್ತು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದರು

p4ದುರಾದೃಷ್ಟವಷಾತ್ ವಿವಾದಾಸ್ಪದವಾಗಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀ ಯವರು ನಿಧನರಾಗಿ ಅವರ ನಂತರ ದೇಶದ ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾದ ಶ್ರೀಮತಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಆರಂಭದ ದಿನಗಳಾದ 1967ರಲ್ಲಿ  ಚೀನಾ ಮತ್ತೊಂದು ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದಾಗ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಭಾರತವು  ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಮುಂದಾಗುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ ಎನಿಸಿದಾಗ ಕನ್ನಡಿಗ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಶ್ರೀ ರಾಜಾ ರಾಮಣ್ಣ ಅವರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಾಗಿ 1974 ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ಪೋಖ್ರಾನಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಸ್ಮೈಲಿಂಗ್ ಬುದ್ಧ ಎನ್ನುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ  ತನ್ನ ಮೊದಲ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮಲ್ಲಿಯೂ ಪರಮಾಣು ಅಸ್ತ್ರದವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಿದರೂ ಈ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಮಿಲಿಟರಿ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರು IAEAಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸಿದ್ದರು.

ಭಾರತದಿಂದ ಈ ರೀತಿಯಾದ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನಿ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿರದಿದ್ದ ಪರಮಾಣು ಪೂರೈಕೆದಾರರ ಗುಂಪು ಮತ್ತು  ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಮುಖ ಪರಮಾಣು ಶಕ್ತಿಗಳು ಭಾರತದ  ಮೇಲೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಹೇರಿದವು. ನವಿಲು  ಕುಣಿದದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ ಕೆಂಭೂತವೂ ತನ್ನ ರೆಕ್ಕೆ ಪುಕ್ಕಗಳನ್ನು ತೆರೆದು ಕುಣಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಸಹಿಸದ ನೆರೆಯ ಶತ್ರು ರಾಷ್ಟ್ರ ಪಾಕೀಸ್ಥಾನವು ಸಹಾ ಭಾರತದ ಸಾಧನೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಲು ತನ್ನದೇ ಆದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಅವೆಲ್ಲವೂ ವಿಫಲವಾದ ನಂತರ ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಹೆಣಗಾಡಿದ ನಂತರ ಚೀನದಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಾಟಾಚಾರದ ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ಪಯೋಗ ನಡೆಸಿತ್ತು.

1975 ರಲ್ಲಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೇರಿ ನಂತರ ನಡೆದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೀನಾಮಾನವಾಗಿ   ಸೋತು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಸರ್ಕಾರದ ಪತನವಾದ ನಂತರ ಮೊರಾರ್ಜೀ ದೇಸಾಯಿಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ  ಜನತಾಪಕ್ಷ ಸರ್ಕಾರ ಬಂದ ನಂತರ, ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನಿರ್ವಾತದಲ್ಲಿ ಬಿಡಲಾಯಿತು. ಜಲಜನಕ ಬಾಂಬ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಕೆಲಸವು ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ M. ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್ ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಮೆಗತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯಿತಾದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಯೋಗವೇನೂ ನಡೆಯದ ಕಾರಣ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ರಾಮಣ್ಣ ಅವರಿಗೆ ನೇತೃತ್ವವಹಿಸಿದ ನಂತರ  ಭಾರತದ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ವೇಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡಿತು

ಆಂತರಿಕ ಒಳಜಗಳಗಳಿಂದಾಗಿ ಜನತಾ ಸರ್ಕಾರ ಪತನವಾಗಿ 1980 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರೇ ಆಯ್ಕೆಯಾದರೂ ರಾಜಾ ರಾಮಣ್ಣನವರ  ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಕೋರಿಕೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಲೇ ಹೋಗಿ ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಏರೋಸ್ಪೇಸ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಆಗಿದ್ದ ಡಾ. ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರನ್ನು ಜಲಜನಕ ಬಾಂಬ್ ಮತ್ತು ಕ್ಷಿಪಣಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಉಡಾವಣೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತಾದರೂ 1998ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಅಟಲ್ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರು ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬರುವವರೆಗೂ ದೇಶವನ್ನು ಆಳಿದ ಉಳಿದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿರಲಿಲ್ಲ.

p3ದೇಶ ಕಂಡ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಎನಿಸಿಕೊಂಡ ವಾಜಪೇಯಿಯವರು ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿ, ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡೀಸ್ ರಕ್ಷಣಾಮಂತ್ರಿಗಳಾಗಿದ್ದಂತಹ  ಸಂಧರ್ಭವನ್ನೇ ಬಳಸಿಕೊಂಡ ಡಾ. ಕಲಾಂ  ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ  ಪ್ರಸಕ್ತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ ಅದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಯಿಸಿದ ಪ್ರಧಾನಿಗಳು ಕಲಾಂ ಅವರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಹಕಾರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಲ್ಲದೇ,  ಇಡೀ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಗೌಪ್ಯತೆಯಿಂದ ನಡೆಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ಅದರಂತೆ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯ  ಪೂರ್ವಾಭ್ಯಾಸವಾಗಿ  ಸುಮಾರು ಒಂದೂವರೆ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಡೆಯನ್ನು ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ಯೋಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು.

p1ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಗಳನ್ನೂ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಮೂಲಕ ವಿದೇಶಿ ರಕ್ಷಣ ತಂಡ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು  ನೋಡಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತು, ಅವರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ಇಡೀ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು  ಪರೀಕ್ಷಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು ಮುಂಜಾನೆ ಬೆಳಕು ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ  ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಮರಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಯಾವುದೇ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ನಡದೇ ಇಲ್ಲವೇನೋ ಎಂಬಂತೆ ಇಡುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ನಿಜಕ್ಕೂ  ಅದ್ಭುತ ಮತ್ತು ಅವರ್ಣನೀಯವೇ ಸರಿ. ಬಹಳಷ್ಟು ಕೆಲಸಗಳು ರಾತ್ರಿಯ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ, ವಿದೇಶೀ  ಉಪಗ್ರಹಗಳೂ ಸಹಾ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ

WhatsApp Image 2022-05-11 at 8.22.47 AMಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಸಕಲ ಸಿದ್ಧಿತೆಗಳು  ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಸಿದ್ಧವಾದ ನಂತರ ಮೇ 11, 1998 ರಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 15:45 ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ, ಭಾರತವು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಪೋಖ್ರಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಐದು ಬಾಂಬ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಭೂಗತ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ನಡೆಸುವುದರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಆ ದಿನವನ್ನು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸುವರ್ಣಾಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡುವಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಮರಣೀಯ ದಿನವಾಗಿದೆ. ಪೋಖ್ರಾನ್-II (AKA ಆಪರೇಷನ್ ಶಕ್ತಿ-98) ಒಂದು ಸಮ್ಮಿಳನ ಬಾಂಬ್ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ವಿದಳನ ಬಾಂಬ್ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ  ಸರಣಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಐದು ಸಿಡಿತಲೆಗಳೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಿಸಿದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರು ಭಾರತವನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪರಮಾಣು ರಾಷ್ಟ್ರವೆಂದು ಇಡೀ ವಿಶ್ವಕ್ಕೇ ಘೋಷಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು  ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದವು. ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಮೇರಿಕ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಹಲವಾರು ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದರೂ ಅದಾವುದಕ್ಕೂ ಪ್ರಧಾನಿಗಳು ಜಗ್ಗದೆ ಕುಗ್ಗದೇ  ದೇಶವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ್ದಕ್ಕೆ ಬೆಚ್ಚಿದ ನಿಷೇಧವನ್ನು ಹೇರಿದ್ದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು  ಸದ್ದಿಲ್ಲದೇ  ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಸಡಿಲ ಗೊಳಿಸಿದ್ದು  ಇತಿಹಾಸವಾಗಿ ಸಕಲ ಭಾರತೀಯರ ಮೆಚ್ಚಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು.

WhatsApp Image 2022-05-11 at 8.24.51 AMಅಟಲ್ ಬಿಹಾರಿ ವಾಜಪೇಯಿ, ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡಿಸ್, ಎಪಿಜೆ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ, ಆರ್ ಚಿದಂಬರಂ, ಭೈರೋನ್ ಸಿಂಗ್ ಶೇಖಾವತ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಮೋದ್ ಮಹಾಜನ್ ಮೇ 11 ಮತ್ತು 13, 1998 ರಂದು  ಯಶಸ್ವೀ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ನಂತರ ತೆಗೆಸಿಕೊಂಡ ಈ ಫೋಟೋ ಎಲ್ಲಾ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಅಮೇರಿಕಾದ ಸೆನೆಟರ್ ರಿಚರ್ಡ್ ಶೆಲ್ಬಿ  ಭಾರತದ  ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೇ, ಇಂತಹ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ನಮ್ಮ CIA ವಿಫಲವಾಗಿದ್ದು ಇದು ನಮ್ಮ ಗುಪ್ತಚರ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ದೊಡ್ಡ ವೈಫಲ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದದ್ದು ಭಾರತದ  ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂಧಿಗಳ ಕುಶಲತೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿತ್ತು. ವಿದೇಶಗಳು ಭಾರತದ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಬೆದರಿಕೆಯಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (ಡಿಆರ್ಡಿಒ) ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಎಪಿಜೆ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ,  ಈ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳು ಕೇವಲ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿಯೇ ಹೊರತು ಮತ್ತಾವುದೇ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಧಾಳಿ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಲ್ಲಾ ಎಂದು  ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದರು.

WhatsApp Image 2022-05-11 at 8.24.37 AMಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ಬಲ್ಲವರಿಗೆ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಏಕೆಂದರೆ ಕಳೆದ  2,500 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಒಮ್ಮೆಯೂ ಯಾವುದೇ ವಿದೇಶದ ಮೇಲೆ ಧಾಳಿ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಹಲವಾರು ವಿದೇಶಿ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಮೇಲೆ ಧಾಳಿ ಮಾಡಿದ್ದನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ  ಎದುರಿಸಿದೆ ಹಾಗಾಗಿ  ಪರಮ ಸಹಿಷ್ಣು ರಾಷ್ಟ್ರವಾದ ಭಾರತವು ಎಂತಹ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲೂ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸುವುದೇ  ಸ್ನೇಹಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧ ಸಮರಕ್ಕೆ ಸಿದ್ದ ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವೇ ಇಲ್ಲ.

ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಅಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ವಾಜಪೇಯಿ ಅವರು ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸಾಧಿಸಿದ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸುವವರೆಗೂ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ ಅಥವಾ ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಮಂತ್ರಿಗಳಾದ  ಲಾಲ್ ಕೃಷ್ಣ ಅಡ್ವಾಣಿ, ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡಿಸ್, ಪ್ರಮೋದ್ ಮಹಾಜನ್, ಜಸ್ವಂತ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಯಶವಂತ್ ಸಿನ್ಹಾರ ಹೊರತಾಗಿ ಉಳಿದವರಿಗೆ  ತಿಳಿದೇ ಇರಲಿಲ್ಲ ಎಂದರೆ ಅದ್ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗೌಪ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಫಲ ಗೊಳಿಸಿತು ಎಂಬುದರ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ.

p2ಇಂದು ಭಾರತವು ಅಣುಬಾಂಬ್‌ ಸ್ಫೋಟ, ಕ್ಷಿಪಣಿ ಉಡಾವಣೆ, ವಿಮಾನಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ , ಕೃಷಿ, ನೀರಾವರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಪರಿಮಿತ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಜಗತ್ತಿನ ಸೂಪರ್‌ ಪವರ್‌ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದು, ತಾಂತ್ರಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗುವ ಎಲ್ಲ ಅಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅಂದು ನಡೆಸಿದ ಪ್ರೋಖ್ರಾನ್ ಪರೀಕ್ಷೆಯೇ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದರೂ ತಪ್ಪಾಗದು ಅಲ್ವೇ?

ಏನಂತೀರೀ?
ನಿಮ್ಮವನೇ ಉಮಾಸುತ

ಭಾವೈಕ್ಯತೆಯ ರಾಯಭಾರಿ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ

KALAM5

ಈ ದೇಶ ಕಂಡ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಶ್ರೀ ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರ ಹೃದಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ ಮತ್ತು ಈ ದೇಶದ ಧರ್ಮಾಚಾರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರಿಗಿದ್ದ ಅಪರಿಮಿತ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದ ಕಂಟ್ರೋಲರ್ ಆಗಿದ್ದ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕರ್ನಲ್ ಅಶೋಕ್ ಕಿಣಿ ಎಚ್ ಆವರ ಅಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯ ಲೇಖನ ನಿಜಕ್ಕೂ ಹೃದಯವನ್ನು ತಟ್ಟಿದ ಕಾರಣ ಅದರ ಭಾವಾನುವಾವನ್ನು‌ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.

ಆಗ ತಾನೇ ಶ್ರೀ ಕಲಾಂ ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸನಾತನ ಧರ್ಮಗುರುಗಳಾದ ಕಂಚೀ ಪೀಠದ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯಾರಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಶ್ರೀ ಜಯೇಂದ್ರ ಸರಸ್ವತಿಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಭವನಕ್ಕೆ ಕರೆಸಿ ಅವರಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಗೌರವವನ್ನು ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಹಾಗಾಗಿ ಅವರು ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದ ರೀತಿ ರಿವಾಜು (ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್) ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ನನ್ನನ್ನು ಆವರ ಬಳಿಗೆ ಕರೆಸಿಕೊಂಡಾಗ, ನಾನು ಸಂತರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರ ಪತಿ ಭವನದ ಮುಖ್ಯದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಎದುರುಗೊಂಡು ಅವರನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಕರೆದು ಕೊಂಡು ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ಕೆಲವು ನಿಮಿಷಗಳ ಆಳವಾದ ಆಲೋಚನೆಯ ನಂತರ, ನಾನೇ ಖುದ್ದಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಕರೆತಂದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಎಂದು ಮುಗ್ಧ ಮಗುವಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದರು.

KALAM4

ಅದಕ್ಕುತ್ತರವಾಗಿ ಸರ್ ನೀವು ಈ ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿದೆ. ಅದಕ್ಕವರು ಸುಮ್ಮನೇ ಮುಗುಳ್ನಗೆ ಚೆಲ್ಲಿದರೇ ಹೊರತು ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ. ಆನಂತರ ಸ್ವಾಮಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಛೇರಿಯ ಒಳಗೆ ಕರೆ ತಂದು ಅಲ್ಲಿರುವ ಅತಿಥಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇರುವ ಆಸನವೊಂದನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ಅವರನ್ನು ಕುಳ್ಳರಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದಾಗ ಮತ್ತೆ ಕಲಾಂ ಅವರು ಸ್ವಾಮಿಗಳನ್ನು ಈ ಸಾಧಾರಣ ಆಸನದ ಬದಲು ನಾನು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಎಂದರು. ಅದಕ್ಕೆ ನಾನು ಸರ್ ಅದು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಆಸನ ಎಂದು ನೆನಪಿಸಿದೆ. ಮತ್ತೆ ಅದಕ್ಕವರು ಸುಮ್ಮನೇ ಮುಗುಳ್ನಗೆ ಚೆಲ್ಲಿದರೇ ಹೊರತು ಏನನ್ನೂ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ.

kalam3

ನಮ್ಮ ಮಾತುಕತೆಯಾಗಿ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ನಿಮಿಷಗಳ ನಂತರ, ಆ ಸಂತರು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿದು ಅವರನ್ನು ಬರಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಾನು ಖುದ್ದಾಗಿ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರದ ಬಳಿ ಹೋದೆ. ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರ ವಾಹನ ಇನ್ನೇನು ಕೆಲವೇ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರ ತಲುಪುತ್ತಿದೆ ಎನ್ನುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಹಿಂದೆ ಯಾರೋ ಬಂದು ನಿಂತ ಹಾಗಾಗಿ, ಹಿಂದಿರುಗಿ ನೋಡಿದರೇ ನನಗೇ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗುವಂತೆ, ಡಾ ಕಲಾಂ ಅವರು ಮುಖ್ಯದ್ವಾರದ ಬಳಿ ಸ್ವಾಮಿಜೀಗಳನ್ನು ಬರಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನನ್ನ ಹಿಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಕೂಡಲೇ ನಾನು ಆವರ ಹಿಂದೆ ಹೋಗಿ ನಿಂತೆ. ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳು ತಮ್ಮ ವಾಹನದಿಂದ ಇಳಿದ ಕೂಡಲೇ, ಕಲಾಂ ಆವರೇ ಖುದ್ಧಾಗಿ ಹೂಮಾಲೆ ಹಾಕಿ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಉಭಯ ಕುಶಲೋಪರಿಯನ್ನು ವಿಚಾರಿಸುತ್ತಾ ಕಲಾ ಅವರ ಕಛೇರಿಗೆ ಕರೆದು ಕೊಂಡು ಬಂದರು. ಈ ಮೊದಲೇ ನಾವು ಮಾತನಾಡಿದಂತೆ, ಸಂದರ್ಶಕರ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಸಂತರ ಆಸನವನ್ನು (ಹುಲಿ ಚರ್ಮದ ಆಸನ) ಹಾಸಲು ನಾನು ಸ್ವಾಮೀಜಿಯವರ ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಸೂಚಿಸುತ್ತಿದ್ದದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಆ ಹುಲಿ ಚರ್ಮವನ್ನು ತಮ್ಮ ಆಸನದ ಮೇಲೆ ಹಾಕುವಂತೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ನಾನು ಕೆಲ ಕಾಲ ಆಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾದರೂ ಅದನ್ನು ಸಾವರಿಸಿಕೊಂದು ಸ್ವಾಮಿಜೀಗಳಿಗೆ ಫಲಪುಷ್ಪದ ಬುಟ್ಟಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಗೆ ಬಂದೆವು.

ಸುಮಾರು ಹೊತ್ತಿನವರೆಗೂ ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ನಡುವೆ ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳು ಚರ್ಚೆಯಾಗಿ ನಿಗಧಿಯಂತೆ ಸ್ವಾಮೀಜಿಗಳು ಹೊರಡಲು ಅನುವಾದಾಗ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಲೇ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಭಕ್ತರಂತೆಯೇ ಸ್ವಾಮಿಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಅವರ ವಾಹನದ ವರೆಗೂ ಬೀಳ್ಕೊಟ್ಟರು. ನಂತರ ನಾವಿಬ್ಬರೂ ಮತ್ತದೇ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾದೆವು.

WhatsApp Image 2021-08-04 at 10.54.38 PM

ಹಾಗೆ ಭೇಟಿಯಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ನಿವಾಸದ ರೀತಿ ರಿವಾಜುಗಳನ್ನು ಕಡೆಯ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ಕಾರಣವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಧೈರ್ಯ ಮಾಡಿ ಕೇಳಿಯೇ ಬಿಟ್ಟೆ. ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದ ನಂತರ, ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳನ್ನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಹುದೇ? ಅದರಿಂದ ಅವರೆಲ್ಲಿ ಕೋಪ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ? ಎಂಬ ಅಂಜಿಕೆ ನನ್ನ ಮನದಲ್ಲಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮತ್ತದೇ ಸಂತನ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಮುಗುಳ್ನಕ್ಕು ನಾನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿರುವುದು ಕೇವಲ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರಾ. ಆದರೆ ಆ ಜಗದ್ಗುರುಗಳು ಜೀವನ ಪರ್ಯಂತ ವಿಶೇಷವಾದ ಗೌರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಅಂತಹ ಸಾಧು ಸಂತರು ಈ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಆಸನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಾಗ ಅವರ ಅದಮ್ಯವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳು ಈ ಆಸನಕ್ಕೆ ಲಭಿಸಿ ಮುಂದೆ ಈ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅವರ ಕೃಪಾ ಶೀರ್ವಾದ ಆಚಂದ್ರಾರ್ಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿಯೇ ನಾನು ಅವರನ್ನು ಈ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳರಿಸಿದೆ ಎಂದಾಗ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ತುಂಬಿ ಬಂದು ಸರ್ ನಾನು ಇದುವರೆವಿಗೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕೇವಲ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಎಂದು ಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಆದರು ನೀವು ಕೇವಲ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮಾತ್ರವಾಗಿರದೇ ಮಹಾನ್ ದಾರ್ಶನಿಕರು ಮತ್ತು ಭಾವೈಕ್ಯತೆಯ ನಿಜವಾದ ರಾಯಭಾರಿಗಳು. ನಿಮ್ಮೀ ಸರಳತೆ, ನಿಮ್ಮ ಈ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಈ ದೇಶದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಮೇಲಿಟ್ಟಿರುವ ಪ್ರೀತಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಅನನ್ಯ ಮತ್ತು ಅನುಕರಣೀಯ‌‌ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿ, ಮನಃಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ವಂದಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದಾಗ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಏನನ್ನೋ ಸಾಧಿಸಿದ ಅನುಭವ ನನಗಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಅಂದಿನ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದ ಕಂಟ್ರೋಲರ್ ಆಗಿದ್ದ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕರ್ನಲ್ ಅಶೋಕ್ ಕಿಣಿ ಆವರು.

kalam1

ನಮ್ಮ ದೇಶದ ತುತ್ತ ತುದಿಯ ಊರು ರಾಮೇಶ್ವರಂನ ಒಂದು ಸಾಧಾರಣ ಮುಸ್ಲಿಂ ಬೆಸ್ತರ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ದೇಶ ಕಂಡ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ವಿಶ್ವ ವಿಖ್ಯಾತರಾದ ನಂತರ ದೇಶದ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಜೆಯಾದರೂ ತಾವು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹುಟ್ಟೂರಾದ ರಾಮೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಕಲಿತ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದಲ್ಲೂ ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವ ಮೂಲಕ ನಿಜವಾದ ಭಾವೈಕ್ಯತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅದೊಮ್ಮೆ ಹೈದರಾಬಾದಿನ MIM ಸಂಸದ ಅಸಾದುದ್ದೀನ್ ಓವೈಸಿ DRDO & ISRO ಚೇರ್ಮನ್ ಪ್ರೋ.ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅವರಿಗೆ ಪತ್ರವೊಂದನ್ನು ಬರೆದು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಸ್ವದೇಶಿ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ ತ್ರಿಶೂಲ್, ಅಗ್ನೀ, ಪೃಥ್ವೀ, ಪಿನಾಕ್, ತೇಜಸ್ ಮುಂತಾದ ಹಿಂದು ಹೆಸರುಗಳನ್ನೇಕೆ ಇಡುತ್ತೀರಿ? ಜ್ಯಾತಾತೀತ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೇಕೆ ಇಡುವುದಿಲ್ಲ? ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದರಂತೆ.

ಈ ಪತ್ರವನ್ನೋದಿದ ಪ್ರೋ.ರಾಧಾಕೃಷ್ಣನ್ ಅದಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟೇ ಸರಳವಾಗಿ ಆದರೆ ತುಂಬಾ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕೊಟ್ಟ ಉತ್ತರ ಹೀಗಿತ್ತು.

ಮಾನ್ಯರೇ, ನೀವು ಮಂಡಿಸಿರುವ ವಿಷಯ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿಯೂ ವಿಚಾರಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿಯೇ. ಆದರೇ…. ನಮ್ಮ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಹಿಂದುವಾಗಿರದೇ ಅವರೊರ್ವ ಮುಸ್ಲೀಂ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು ಅವರ ನಿರ್ಣಯವೇ ಅಂತಿಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಸರದಾರ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಡಾ.ಎ.ಪಿ.ಜೆ.ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ ಅವರ ಹಸ್ತಾಕ್ಷರದೊಂದಿಗೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ನಮೂದಿಸಿದ್ದ ಅನುಮೋದನೆಯ ಪತ್ರವನ್ನು ಲಗತ್ತಿಸಿ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ.

ಕಲಾಂ ಸಾಹೇಬರು ತಮ್ಮ ಮೊದಲನೇ ಹೋವರ್ ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ನ ಹೆಸರನ್ನು ನಂದಿ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಹಿಂದು ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲೀಂ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚುವ ಓವೈಸಿಯಂಥವರಿಗೆ ಈ ಉತ್ತರ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ತಪರಾಕಿಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕಿಲ್ಲ ಅಲ್ಲವೇ?

ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಹೊಡೆದಾಡುವವರೆಲ್ಲರೂ ಕಲಾಂ ಅವರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿ ದೇಶದ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತರ ಭಾವನೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಮನೋಭಾವನೆಯನ್ನು ಬೆಳಸಿಕೊಂಡಲ್ಲಿ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕೋಮು ಗಲಭೆಗಳು ನಡೆಯದೇ ಭಾವೈಕ್ಯತೆಯು ಮೂಡಿ ದೇಶವಾಸಿಗಳಲ್ಲರೂ ಸಾಮರಸ್ಯದಿಂದ ಇರಬಹುದು ಅಲ್ಲವೇ?

ಏನಂತೀರೀ?
ನಿಮ್ಮವನೇ ಉಮಾಸುತ

ಗೌರವ

ನಮ್ಮ ಸನಾತನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮೊತ್ತ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ನಮಗೆ ಅರಿವೇ ಇಲ್ಲದಂತೆಯೇ ನಮಗೆಲ್ಲಾ ಕಲಿಸುವುದೇ ದೈವ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಗುರು ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಗೌರವವನ್ನು ಕೊಡುವುದೇ ಆಗಿದೆ. ಮನೆಯೇ ಮೊದಲ ಪಾಠ ಶಾಲೆ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರೇ ಮೊದಲ ಗುತು ಎನ್ನುವುದು ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುವ ವಿಷಯ. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಕ್ಕಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ್ದು ಮತ್ತು ಕೇಳಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಅರಿವಾಗುತ್ತಿದೆ ಅಂದ ತಕ್ಷಣ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅದು ಕೈ ಕಾಲು ಬಡಿಯುತ್ತಲೋ ಇಲ್ಲವೇ ಕಿಸಕ್ಕನೇ ನಗುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರ ಕೊಡುವುದಕ್ಕೆ ಆರಂಭಿಸಿತೆಂದರೆ ಸಾಕು ಮೊತ್ತ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಮಾತೆಯರೂ ಹೇಳಿಕೊಡುವುದೇ, ಮಾಮೀ ಜೋತಾ ಮಾಡು ಎಂದು ಎರಡೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ದೇವರಿಗೆ ಕೈ ಮುಗಿಸುವುದು ಇಲ್ಲವೇ, ರಾಮ್ ರಾಮ್ ಸೀತಾ ರಾಮ್ ಎಂದು ಜೊರಾಗಿ ಪುಟ್ಟ ಕಂದ ತನ್ನ ಎರಡೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಬಡಿಯುವುದನ್ನು ಕಲಿಯುವ ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ದೇವರ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಲಿತುಕೊಂಡು ಬಿಡುತ್ತದೆ.

ಇನ್ನು ಮಕ್ಕಳು ಸ್ವಲ್ಪ ದೊಡ್ಡವರಾದ ಮೇಲಂತೂ ಮನೆಗೆ ಗುರು ಹಿರಿಯರು ಬಂದ ತಕ್ಷಣ ಅವರ ಕಾಲು‌ ಮುಟ್ಟಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವುದು ಇಲ್ಲವೇ ದೊಡ್ಡವರಾಗಲೀ, ಚಿಕ್ಕವರಾಗಲೀ ಎದುರು ಬದಿರು ಸಿಕ್ಕಲ್ಲಿ, ಎರಡೂ ಕೈಗಳನ್ನು ಮುಗಿದು ನಮಸ್ಕಾರಾ… ಹೇಗಿದ್ದೀರೀ ಎಂದು ಅವರನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿಯೇ ಮುಂದುವರೆಯ ಬೇಕೆಂಬುದನ್ನು ನಮಗೆ ಅರಿವಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ ಕಲಿತು ಬಿಟ್ಟಿರುತ್ತೇವೆ. ಇಂತಹ ಅತ್ಯದ್ಭುತ ಮತ್ತು ಮಹೋನ್ನತ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪದವಿಯನ್ನೇರಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿದ್ದರೂ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಈ ರೋಚಕ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ತಿಳಿಯಲೇ ಬೇಕು.

ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುವಂತೆ ರಾಮೇಶ್ವರದ ಸಾಧಾರಣ ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿ, ಕೇವಲ ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆಯಿಂದಲೇ ಜಗತ್ ವಿಖ್ಯಾತ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದಲ್ಲದೇ ದೇಶದ ಅತ್ಯುನ್ನದ ಪದವಿಯಾದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯ ಹುದ್ದೆಯನ್ನಲಂಕರಿಸಿದ್ದವರು ಡಾ.ಅಬ್ದುಲ್ ಕಲಾಂ. ಅದೇ ರೀತಿ ಸಾಧಾರಣ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದು ಭಾರತ ದೇಶದ ಸೇನೆಗೆ ಸ್ವಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಸೇರಿ ಕೊಂಡು ಎರಡನೇ ಮಾಹಾಯುದ್ಧವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಐದು ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ದೇಶದ ಸೇನೆಯ ಮಹಾದಂಡ ನಾಯರಾಗಿ ಅನೇಕ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ಜಯವನ್ನು ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಟ್ಟಂತಹ ಫೀಲ್ಡ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಸ್ಯಾಮ್ ಮಾಣಿಕ್ ಶಾ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ದಿಗ್ಗಜರು. ಅವರೊಮ್ಮೆ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ನಿಮಿತ್ತ ಕೂನೂರಿನ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಅದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ, ಅದೇ ಊರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಡಾ.ಕಲಾಂ ಅವರು ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದಾಗ, ಸ್ಯಾಮ್ ಅವರ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ವಿಷಯ ತಿಳಿದು, ತಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಶಿಷ್ಟಾಚಾರಗಳನ್ನೂ ಬದಿಗಿಟ್ಟು, ಪೂರ್ವ ನಿಗಧಿತವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಗೌರವಯುತವಾಗಿ ಮಾಣಿಕ್ ಶಾ ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ ಅವರ ಅರೋಗ್ಯವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಲು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ.

ಸುಮಾರು 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಉಭಯ ಕುಶಲೋಪರಿಯನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿ ಇನ್ನೇನೂ ಹೊರಡಬೇಕು ಎನ್ನುವಾಗ, ಕಲಾಂ ರವರು, ಸಾರ್, ನಿಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸಿ, ನೀವು ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಸಂತೋಷವಾಯಿತು. ಇಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಕುಂದುಕೊರತೆ ಇದೆಯೇ? ಇದ್ದಲ್ಲಿ ದಯವಿಟ್ಟು ತಿಳಿಸಿ. ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ವಿನಮ್ರವಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಅದಕ್ಕೆ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲಿಂದಲೇ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರಿಸಿದ ಮಾಣಿಕ್ ಶಾ ರವರು ಹೌದು ಒಂದು ಕೊರತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಬಹಳ ದುಃಖದಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಶಾ ರವರ ಉತ್ತರದಿಂದ ಆಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾದ ಕಲಾಂ ಅವರು, ಆ ಕೊರತೆ ಏನೆಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದೇ ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಸರ್, ನನ್ನ ಕುಂದುಕೊರತೆಯೆಂದರೆ, ನನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ನನ್ನನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಲು ಬಂದಾಗ ಆವರಿಗೆ ಎದ್ದು ನಮಸ್ಕರಿಸ್ಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೇ ಇರುವುದೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕೊರತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಶಾ ರವರ ಈ ಉತ್ತರದಿಂದ ಗಧ್ಗಧಿತರಾದ ಕಲಾಂ ರವರು ಶಾ ಅವರ ಕೈಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಾಗ, ಅವರಿಬ್ಬರ ಗಂಟಲು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಮಾತೇ ಹೊರಡದೇ, ಕಣ್ಗಳಲ್ಲಿ ಧಾರಾಕಾರವಾದ ಅಶ್ರುಧಾರೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಾತಿಲ್ಲದ ಮೌನದ ವಾತಾವರಣವಿದ್ದರೂ, ಪರಸ್ಪರ ಅವರಿಬ್ಬರ ಹ್ಟದಯಗಳು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರಿಗೆ ಗೌರವವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.

ಇಂದಿನ ಯುವಜನತೆ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ, ದೊಡ್ಡವರು ಚಿಕ್ಕವರು ಎಂಬ ಬೇಧವಿಲ್ಲದೇ ಮೆರೆಯುತ್ತಾ, ನಮ್ಮ ದೇಶ ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಏನನ್ನು ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೇ ಎಂದು ಹಾದಿ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೊಬ್ಬರಿಯುವರಿಗೆ, ತಾವು ಅನಾರೋಗ್ಯ ಪೀಡಿತರಾಗಿದ್ದರೂ, ತಮ್ಮನ್ನು ಕಾಣಲು ಬಂದ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳಿಗೆ ಎದ್ದು ನಿಂತು ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲವಲ್ಲ ಎಂದು ಮರುಗುವ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಮ್ಮ ದೇಶ ಮತ್ತು ಸನಾತನ ಧರ್ಮ ಕಲಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಪಡಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಇದನ್ನೇ ಯದ್ಭಾವಂ ತದ್ಭವತಿ ಎಂದು ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರೆ, ನಮ್ಮ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಸರಳವಾಗಿ ಅಯ್ಯಾ ಎಂದರೆ ಸ್ವರ್ಗ, ಎಲವೋ ಎಂದರೆ ನರಕ ಎಂದು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯೂಟನ್ನಿನ ಮೂರನೇ ನಿಯಮವೂ ಸಹಾ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ರಿಯೆಗೆ, ಸಮಾನ ಮತ್ತು ವಿರುದ್ಧವಾದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗಿ ಗೌರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಗೌರವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳ ಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಗೌರವವನ್ನು ದರ್ಪದಿಂದಲೋ, ಅಧಿಕಾರದಿಂದಲೋ, ಕೇಳಿ ಅಥವಾ ಬಲವಂತದಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗದು ಮತ್ತು ಪಡಯಲೂ ಬಾರದು.

ಸುಮ್ಮನೇ ಬೆಕ್ಕಿಗೆ ಗಂಟೆ ಕಟ್ಟುವರು ಯಾರು ? ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾ, ಇತರರ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಕಾಯುತ್ತಾ ಕೂರದೇ, ಇಂತಹ ಸತ್ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ನಮ್ಮ ಮನಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗಲೀ ಅಲ್ವೇ?

ಏನಂತೀರೀ?

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಆಂಗ್ಲ ಸಂದೇಶದ ಭಾವಾನುವಾದ