ಶೈಲ ಪಿತಾಮಹ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರೀಧರ್ ವಾಕಣ್ಕರ್

16ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆಂದು ಬ್ರಿಟೀಷರು ಭಾರತೆಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸುವ ವರೆಗೂ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಮುಸಲ್ಮಾನರ ಧಾಳಿ, ಬಲವಂತದ ಬಲಾತ್ಕಾರ, ಮತಾಂತರ , ನಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರದ್ಧಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳ ಮೇಲೇ ಪದೇ ಪದೇ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಭಾರತೀಯರು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸಿ ತಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಯಾವಾಗ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆಂದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಬ್ರಿಟೀಷರು ನಮ್ಮಲ್ಲಿದ ಸಂಪತ್ತುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ದಂಗಾಗಿ ಹೇಗಾದರೂ ಮಾಡಿ ಇದನ್ನು ಲೂಟಿ ಹೊಡೆಯಲೇ ಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿಲ್ಲದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ ಅದನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬಳೆಸಿಕೊಂಡು ಇಡೀ ದೇಶವನ್ನು ತಮ್ಮ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರು. 18 ಮತ್ತು 19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿತ್ತೆಂದರೆ.

  • ಭಾರತ ಎಂದರೆ ಅದೊಂದು ಹಾವಾಡಿಗರ ದೇಶ, ಅನಾಗರೀಕರು ಮತ್ತು ಮೂಡ ನಂಬಿಕೆ ಜನರು ಇರುವಂತಹ ದೇಶ
  • ನಾವು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ನಂಬುವ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಸುವ ವೇದಗಳೇ ಭಾರತದಲ್ಲ
  • ಅಸಲಿಗೆ ಭಾರತೀಯರೆಂದರೆ ಕೇವಲ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ದ್ರಾವಿಡರು ಮಾತ್ರ, ಉಳಿದವೆಲ್ಲರೂ ಆರ್ಯರು ಮತ್ತು ಅವರು ಮದ್ಯ ಏಷ್ಯಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದವರು ಹಾಗಾಗಿ ಅವರೂ ಸಹಾ ಸ್ಥಳೀಯರಲ್ಲ
  • ಭಾರತವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯ ಜನರ ಮೈಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ವಿಭಜಿಸಿ ಕಪ್ಪು ಮೈಬಣ್ಣದವರು ಮಾತ್ರವೇ ಇಲ್ಲಿಯ ಸ್ಥಳಿಯರು, ಗೋದಿ ಮೈ ಬಣ್ಣದವರೆಲ್ಲಾ ಪರಕೀಯರು
  • ನಮ್ಮ ಪುರಾಣ ಗ್ರಂಥಗಳಾದ ರಾಮಾಯಣ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾರತಗಳು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಗಳು
  • ಗುರುಕುಲ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ದತಿ ಪುರೋಹಿತಶಾಹಿ ಪದ್ದತಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಕೆಲವೇ ಕಲವರ ಸ್ವತ್ತಾಗಿ ಅವರು ಮಾತ್ರಾ ವಿದ್ಯಾವಂತರಾಗಿ ಉಳಿದವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯಿಂದ ತುಳಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
  • ಇಲ್ಲಿಯ ಶಿಲ್ಪ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಲಲಿತ ಕಲೆಗಳೂ ಸಹಾ ಇಲ್ಲಿಯದಾಗಿರದೇ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯದಿಂದ ಎರವಲು ಪಡೆದದ್ದಾಗಿದೆ
  • ಭಾರತದ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯಾದ ಸರಸ್ವತಿ ಎಂಬುದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಅಂತಹ ನದಿ ಇರಲೇ ಇಲ್ಲ

ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾ ಹೋದಲ್ಲಿ ಪುಟಗಟ್ಟಲೆ ಬರೆಯ ಬಹುದಾದಷ್ಟು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ತಮ್ಮ ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಅಸಹ್ಯಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಲುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಉದ್ಧಾರ ಮಾಡಲೆಂದೇ ಬಂದಿರುವುದಾಗಿಯೂ ಅವರ ಮತಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ದತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಕಲಿತಲ್ಲಿ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಥಾನ ಮಾನಗಳು ಲಭಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನೇ ಮೂಡಿಸಿದ್ದವು.

ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ರೂಢಿಸಿದ್ದ ಪದ್ದತಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ವಿಜ್ಞಾನಿಕ ನಮ್ಮಿ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಕೇವಲ ಕೆಲವಾರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲ,ಅದು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಹಿಂದಿನದ್ದು ಎಂದು ಖಡಾಖಂಡಿತವಾಗಿ ಅಧಾರ ಸಹಿತ ಮಂಡಿಸುವಂತಹ ಯಾವುಡೇ ಸಾಕ್ಷಗಳಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸಾಕ್ಷಿಗಳಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಮಹಾನುಭಾವರ ಕೊರೆತೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಅಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಶಾಕಿರಣವಾಗಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಈ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲವನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಎಳೆ ಎಳೆಯಾಗಿ ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಪುರಾವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಿ ಭಾರತದ ಹಿರಿಮೆ ಮತ್ತು ಗತಿಮೆ ತಂದು ಕೊಟ್ಟವರೇ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರೀಧರ್ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಹರಿಬೌ ವಾಕಂಕರ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆವರು ಭಾರತೀಯ ಖ್ಯಾತ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 1957 ರಲ್ಲಿ ಭಿಂಬೆಟ್ಕಾ ಬಂಡೆಯ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು. ಮುಂದೆ 1970 ರಲ್ಲಿ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ಈ ಭೀಂಬೆಟ್ಕಾ ಶಿಲಾ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದೆ.

ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ನೀಮಚ್ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ವೈದೀಕ ಕುಟುಂಬದ ಶ್ರೀಧರ ಸಿದ್ಧನಾಥ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಸೀತಾಬಾಯಿ ದಂಪತಿಗಳ ಎರಡನೇಯ ಮಗನಾಗಿ 4 ಮೇ 1919ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಜನಿಸಿದರು. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೇ ಬಹಳ ಚುರುಕಾಗಿದ್ದ ವಿಷ್ಣು ಎಳೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ತನ್ನನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಆಯಾಳ ಮೂಲಕ ಸುಲಲಿತವಾಗಿ, ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾಲವೀ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯತೆ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಓದಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಚುರುಕಾಗಿದ್ದ ಹುಡುಗ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘದ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದು ತನ್ನ ಕಾಲೇಜು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ವರ್ಷದ ಸಂಘಶಿಕ್ಷಾವರ್ಗವನ್ನೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುಗಿಸಿ ಕಲಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪದವಿ ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರ ಕೆಲಕಲ ಸಂಘದ ಪ್ರಚಾರಕರಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿಯೇ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ , ಲಲಿತ ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಸಂಗೀತ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಚಾರಣ, ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಸಂಗ್ರಹ, ಶಾಸನಗಳ ಓದುವಿಕೆ ಹೀಗೆ ಹತ್ತು ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶಾದ್ಯಂತ ಓಡಾಡಿ ತಕ್ಕ ಪ್ರಾವೀಶ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದೆ ಪುರಾತತ್ವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದು ಪಿಹೆಡಿಯನ್ನೂ ಸಹಾ ಮುಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಥಾರ್ ಪ್ರದೇಶದ ಹೆಸರಾಂತ ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದರಾದ ಫಡ್ಕೆಯವರ ಪರಿಚಯವಾಗಿ ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯತೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.

ಹೀಗೆ ಸಕಲಕಲಾ ವಲ್ಲಭರಾಗಿದ್ದ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರು 1957 ರ ಮಾರ್ಚ್ 23 ರಂದು,  ಭೋಪಾಲ್‌ನಿಂದ ನಾಗ್‌ಪುರದ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಮಾರ್ಗದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳ ಸಾಲು ಅವರ ಮನಸನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೆಯೇ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶ ಯಾವುದು ಎಂದು ಸಹ ಪ್ರಯಾಣಿಕರೊಂದಿಗೆ ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ ಅದು ಪ್ರಾಚೀನ ಗುಹೆಗಳ ಭೀಂಬೆಟ್ಕಾ ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ ರೈಲಿನಿಂದ ಇಳಿಯಲು ಸಿದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ಅರೇ ಮುಂದಿನ ನಿಲ್ದಾಣವಿರುವುದು ಇಲ್ಲಿಂದ ಬಹುದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಹೋಶಂಗಾಬಾದಿನಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲವೇ ಎಂದಾಗ, ಹೌದು ಆದರೆ ಇಲ್ಲೇ ಇರುವ ಬರಖೇಡದ ತಿರುವಿನ ಬಾರೆಯಲ್ಲಿ ರೈಲಿನ ವೇಗ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಆಗ ನಾವುಗಳು ಧುಮುಕುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ಹಿಂದೂ ಮುಂದೇ ನೋಡದೇ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರೂ ಕೂಡಾ ಆ ಸಹಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಜೊತೆ ಚಲಿಸುವ ರೈಲಿನಿಂದ ಧುಮುಕುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆ ಧುಮುಕುವ ಭರದಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಜಾರಿ ಬಿದ್ದು ಮೈಕೈ ಎಲ್ಲಾ ತರಚಿ ಗಾಯಗಾಳಾದರೂ ಅದನ್ನು ಲೆಖ್ಖಿಸದೇ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಅವರ ಚಿತ್ತ ಭೀಂಬೆಟ್ಕಾದತ್ತ.

ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ರಾಜಧಾನಿ ಭೂಪಾಲದಿಂದ ಕೇವಲ 28 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಗುಹೆಗಳ ಸಾಲಿಗೆ ಶಿಲಾಯುಗದ ನಂಟಿದೆ. ಈ ದೇಶದ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳಾದ ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತಕ್ಕೂ ಸಹ ಆ ಗುಹೆಗಳ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಗುಹೆಯ ಹೆಸರು ಭೀಮ್ ಬೆಟ್ಕ ! ಅಂದರೆ ಭೀಮನ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ಪಾಂಡವರು ಅಜ್ಞಾತವಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಕಳೆದಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಈ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಭೀಮ್‌ಬೈತ್ಕಾ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದ್ದು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಭೀಮ್‌ಬೈತ್ಕಾ ಎಂದರೆ ಭೀಮ ಕುಳಿತ ಜಾಗ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ ಎಂಬಂತೆ ಇಲ್ಲಿನ ಬಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಭೀಮ ಕುಳಿತಿದ್ದಂತಹ ಗುರುತು ಸಹಾ ಇದೆ.

ಶಿಲಾಯುಗದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅನೇಕ ಆದಿವಾಸಿ ಜನಾಂಗಳ ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಆ ಗುಹೆಗಳು ನಮ್ಮ ಪರಂಪರೆ ಹಾಗೂ ಇತಿಹಾಸದ ಪಳಯುಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಒಡಲಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಆದಿಮಾನವರು ಇದ್ದರು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟ. ಅದಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿರುವ ಕುರುಹುಗಳೇ ಸಾಕ್ಷಿ. ಅದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಗಳೆಂಬಂತೆ ಅಂದಿನ ಕಾಲದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಂಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಷ್ಟೋ ಸಹಸ್ರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಿಡಿಸಿದ ಬಣ್ಣದ ಚಿತ್ರಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಮಾಸಿಲ್ಲವೆಂದರೆ ಅವರಿಗೆ ಬಣ್ಣಗಳ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮಿಶ್ರಣ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರಿವಿತ್ತು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು Carbon dating (ಸಾವಯವ ವಸ್ತುಗಳ ವಯಸ್ಸು ಅಥವಾ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು) ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಈ ಬಣ್ಣಗಳ ಕಾಲಮಾನ ಹತ್ತು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ವರ್ಷವೆಂದೇ ಗೊತ್ತಾಗಿದೆ. .

ಶಿಲಾಯುಗದ ಕಥೆ ಹೇಳುವ ಇಲ್ಲಿ ಭಿತ್ತಿ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 8000 ವರ್ಷಗಳಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನ ಬೇಟೆ ಆಡುತ್ತಿರೋ ಮನುಷ್ಯರು, ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಆಕಾರದ ನಿಗೂಢ ಜೀವಿಗಳು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಹಾರಾಡುವ ಪಕ್ಷಿಗಳು, ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ನರ್ತಕಿಯರು, ಸಂಗೀತದ ಚಿಹ್ನೆಗಳು, ಹಲ್ಲಿ, ಆನೆ, ಸಿಂಹ, ಹುಲಿ, ಜಿಂಕೆ, ಹಸು, ಮೊಸಳೆ ಹೀಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಬಂಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಭಿತ್ತಿಚಿತ್ರಗಳು ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಬಾಳಿ ಹೋದ ಮಾನವರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣ ಮುಂದೆ ತರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ ಭೀಂಬೇಟ್ಕ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 30 ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಾಗಿವೆಯಂತೆ. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿರೋ ಭೀಮನ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಪ್ರಥಮಬಾರಿಗೆ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ಶ್ರಿ ವಿಷ್ಣು ವಾಕಣ್ಕರ್ ಆವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪಳಿಯುಳಿಕೆಗಳು ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ಸಾವಿರವರ್ಷಗಳ ಹಳೆಯದಾಗಿರದೇ ಇದನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ ಇಲ್ಲಿನ ಗುಹೆಗಳಿಗೆ ಬರೋಬರಿ 1 ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಾಗಿವೆ ಎಂಬ ಅಚ್ಚರಿಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ತೆರೆದಿಟ್ಟರು. ಭಾರತೀಯ ನಾಗರೀಕತೆ ಇಷ್ಟೋಂದು ಹಳೆಯದ್ದು ಎಂದು ತಿಳಿದ ಮೇಲೆ ಇಡೀ ಜಗತ್ತೇ ಮೂಗಿನ ಮೇಲೆ ಬೆರಳು ಇಡುವಂತೆ ಮಾಡಿ ತೋರಿಸಿದರು ಶ್ರೀ ವಾಕಣ್ಕರ್. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು 1888 ರಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀ ಕಿಂಕ್ಡ್; ಎಂಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ವೇಯರ್ ಇಲ್ಲೊಂದು ಚಿತ್ರಗಳುಳ್ಳ ಬಂಡೆಗಳಿವೆ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರೇ ಹೊರತು ಈ ಪರಿಯಾದ ಆಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ 1970 ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ ಭೀಂಬೆಟಕ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಶೈಲಾ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಈ ಪ್ರದೇಶ ವಿಶ್ವದ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದುವಾಗಿ ವಿಶ್ವ ಪಾರಂಪರಿಕ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲೂ ಇದು ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

wak2ಈ ಸಾಧನೆ ಕೇವಲ ಒಂದೆರಡು ವರ್ಷದ್ದಲ್ಲ. ಇದರ ಸಮಗ್ರ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಆವರು ಸತತವಾಗಿ ಸುಮಾರು 17 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಅಲೆದು ಎಲ್ಲಾ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಗೆಡ್ಡೆ ಗೆಣೆಸುಗಳೇ ಅಕ್ಷರಶಃ ಅವರ ಅಹಾರ. ಆಗಸದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತಲ್ಲೇ ಅವರ ನಿದ್ದೆ. ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತು ನೆಲವನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಗೆದು ಅದರೊಳಗೆ ಆಲೂಗೆದ್ಡೆ ಮತ್ತಿತರ ಗೆಡ್ಡೇ ಗೆಣಸುಗಳನ್ನು ಹೂತಿಟ್ತು ಅದರೆ ಮೇಲೆ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾತ್ರಿ ಇಡೀ ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಬೆಂಕಿ ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಲ್ಲದೇ, ಅದರ ಶಾಖಕ್ಕೆ ಅದರಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೂತಿಟ್ಟಿದ್ದ ಗೆಡ್ಡೆಗಳು ಬೇಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಬೆಳಗಿನ ಹೊತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಝರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಇದೇ ಆಹಾರ ಹೀಗಿತ್ತು ಅವರ ಜೀವನ.

ಇದಾದ ನಂತರ ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವಂತಹ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪುರಾಣ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲವಾಗಿತ್ತು ಎಂದರೆ ಅಂದಿನ ಕಾಲದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮತ್ತು ಕಮ್ಯೂನಿಷ್ಟ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಹಿಂದಿನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನೇ ನಿರಾಕರಿಸಿ ಅದೊಂದು ಕಾಲ್ಕನಿಕ ಕಟ್ಟು ಕಥೆಗಳ ಪುರಾಣ ಜರಿದಿದ್ದರು.

ಛಲಬಿಡದ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಂತೆ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಆಮೂಲಾಗ್ರವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುರಾಣಗಳನ್ನು ಓದಿ ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಕೊಂಡು 1983 ರಲ್ಲಿ, ಆರ್ಎಸ್ಎಸ್ ನ ಅನುಭವಿ ಮೊರೊಪಂತ್ ಪಿಂಗಲೆ ಮತ್ತು ಇತರೇ 18 ಸದಸ್ಯರ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಹುಡುಕಾಟದ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ವಾಯುವ್ಯ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ (ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಹರಿಯಾಣ, ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್) ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ಸರಸ್ವತಿಯ ಹರಿವು ವಾಯುವ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ದದ್ದಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆಯ ನಾಗರಿಕತೆಯು ಸರಸ್ವತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡು ಕೊಂಡರು.ಸುಮಾರು 3500 ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ರಭಸವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅದರ ಅಗಲವೇ 20 ಕಿ.ಮೀ.ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು. ಆಗ ಸಂಭವಿಸಿದ ಪ್ರಬಲ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ನದಿಯ ಅರ್ಧಭಾಗ ಮುಚ್ಚಿ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹರಿಯ ತೊಡಗಿ ಅದು ಗಂಗೆ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ನದಿಗಳ ಭಾಗವಾಯಿತು ಮತ್ತು 2ನೇ ಸಲ ಭೂಕಂಪ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಇನ್ನುಳಿದ ಭಾಗ ಮುಚ್ಚಿಹೋಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿ ಹೇಳಿದರು.

ಇನ್ನು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯದಿಂದ ಆರ್ಯರು ಆಕ್ರಮಣಕಾರರಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದರು ಎಂದು ಅಂದಿನ ಕಾಲದ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಬಣ್ಣಿಸಿದರೆ,
ಹರಿಯಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಹಿಸಾರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ರಾಖಿಗಾರ್ಹಿ ಎಂಬ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರಗಳ ಡಿಎನ್‌ಎ ಅಧ್ಯಯನವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಇದು ಸಿಂಧೂ ನದಿಯ ನಾಗರೀಕತೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹರಪ್ಪಾ ಮತ್ತು ಮಹೆಂಜದರೋ ನೊಂದಿಗೆ ಸರಿಹೊಂದುವ ಕಾರಣ ಅವರು ಸ್ಥಳೀಯರು ಮತ್ತು ಆರ್ಯರು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದರು ಎನ್ನುವ ಇತಿಹಾಸವೇ ತಪ್ಪು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟರು ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ವಾಕಣ್ಕರ್.

ಹೀಗೆ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಇತಿಹಾಸ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಇತಿಹಾಸ ಬರೆಯುವುದೂ ಸಹ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಎಂದು ಮೂದಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿದೇಶಿಗರಿಗೆ ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಿರುವ ಇತಿಹಾಸವೇ ಸುಳ್ಳು. ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಅರ್ಥ ಹಾಗೂ ವಿವರಣೆ ಕೊಟ್ಟವರೇ ಭಾರತೀಯರು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಂಶವೃಕ್ಷದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುವುದು ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಗೊತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ವಾಕಣ್ಕರ್.

ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ 1975 ರಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀಮತಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಕಾಂಗ್ರೇಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಲು ಮುಂದಾಯಿತು. ಪ್ರಶಸ್ಥಿ ಪ್ರಧಾನ ಸಮಾರಂಭದಕ್ಕೆ ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್ ಗಣವೇಶದ ಕರೀ ಟೋಪಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೋಗಿದ್ದ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಅಲ್ಲಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಆ ಟೋಪಿಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಸೂಚಿಸಿದರು. ಆದರೆ ತಮ್ಮೆಲ್ಲಾ ಈ ಸಾಧನೆಗಳಿಗೆ ಮೂಲ ಪ್ರೇರಣೆಯೇ ಸಂಘ. ಹಾಗಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಸಂಘದ ಸ್ವಯಂಸೇವಕನಾಗಿ ಈ ಟೋಪಿ ನನ್ನ ಉಡುಗೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಟೋಪಿಯಿಂದಾಗಿ ನನಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕೊಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯೇ ಬೇಡ ಎಂದು ಸಮಾರಂಭದಿಂದ ಹೊರನಡೆದಾಗ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ವಿಕೋಪಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿತ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಂಘದ ಟೋಪಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಮಾಡಿದರು.

ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರ ಸಂಶೋದನೆ ಕೇವಲ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೇ ಅಮೇರಿಕಾ, ರಷ್ಯಾ ಸ್ಪೇನ್, ಇಟಲಿ, ಇಂಗ್ಲೇಂಡ್ , ಸಿಂಗಾಪುರ್ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಲ್ಲದೇ ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ಕಡೆ ಉತ್ಕತನ ನಡೆಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ ಕನ್ನಡಿಯ ಚೌಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿದ್ದ ಲಕ್ಷಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ತೋರಿಸಿ ಅಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಭಾರತ ಮತ್ತು ರೋಮ್ ನಡುವೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟುಗಳು ನದೆಯುತ್ತಿತ್ತು ವಾಸ್ಕೋಡಿಗಾಮಾ ಭಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೊದಲ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಎಂಬುದು ಸತ್ಯವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು.

1984 ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಮೂಲ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ರೆಡ್ ಇಂಡಿಯನ್ನರ ಆಚಾರ ಪದ್ದತಿಗಳಿಗೂ ನಮ್ಮ ಸನಾತನ ಹಿಂದೂ ಪದ್ದತಿಗಳಿಗೂ ಅನೇಕ ಸಾಮ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟರು ನಾವು ಹೋಮ ಮಾಡುವಾಗ ಸ್ವಾಹಾ ಎಂದರೆ ಅವರು ಮಾಡುವ ಹೋಮದಲ್ಲಿ ಹವಾಹ ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ಸ್ವಾಹಾ ಎಂಬುದೇ ಅಪಭ್ರಂಷವಾಗಿ ಹವಾಹ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ಯಾರೂ ಸಹಾ ಅಲ್ಲಗಳಿಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇಷ್ಟೇಲ್ಲಾ ತಿರುಗಾಟಗಳಿಂದಾಗಿ ಜರ್ಜರಿತವಾಗಿದ್ದ ಅವರ ದೇಹಕ್ಕೆ ಪಾರ್ಶ್ವವಾಯು ಬಡಿಯಿತು. ಆದರೆ ಚೈತ್ಯನದ ಚಿಲುಮೆ ಮತ್ತು ಧೃಢ ಸಂಕಲ್ಪದವರಾದ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಬಹುಬೇಗನೆ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು.

ಕಡೆಯದಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರಪಂಚದ ಕಾಲಘಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ರೇಖಾಂಶಗಳ ಆಧಾರವಾಗಿ ಪ್ರಪಂವದ ಮಧ್ಯ ಭಾಗ ಎಂದು ಗ್ರೀನಿಜ್ ಟೈಮ್ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಭಾರತದ ಉಜ್ಜೈನಿಯೇ ಕಾಲಗಣನೆಯ ಪ್ರಖಾರ ಶೂನ್ಯ ರೇಖಾಂಶ ಸ್ಥಾನ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೆಖ್ಖಾಚಾರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪುರಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿದರು.

ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿಯೇ, ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದನ್ನು ಮನಗಂಡು ಲಲಿತ ಕಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಾಗ ಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ 1981ರಲ್ಲಿ ಸಂಘ ಪರಿವಾರದ ಲಲಿತಕಲೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕಾರ ಭಾರತೀ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರೂ ಸಹಾ ಅದರ ಸಂಸ್ಥಾಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು.

wak31988ರಲ್ಲಿ ಸಿಂಗಾಪುರಕ್ಕೆ ಉಪನ್ಯಾಸ ಮಾಡಲು ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಏಪ್ರಿಲ್3 ರಂದು ಅಲ್ಲಿ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಹೋಟೆಲ್ ಒಂದರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನ ತೈಲ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಿಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೇ ಸ್ವರ್ಗಸ್ಥರಾದರು. ಇಂದು ಮೇ 4, 2020, ಇಂದಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ 4 ಮೇ 1919ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಅವರಿಗೆ 100 ಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷವಿಡೀ ಸಂಸ್ಕಾರ ಭಾರತಿ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರಿಧರ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಜನ್ಮ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿ ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಕೋಟ್ಯಾಂತರ ಜನರಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರೀಧರ ವಾಕಣ್ಕರ್ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯ ಸಾಧನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯರು ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲ. ನಾವು ಅಸಮಾನ್ಯರು. ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೇ ನಾಗರೀಕತೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ವಿಶ್ವಗುರುವೇ ಹೌದು ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ಸಾರುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯರೂ ಪ್ರತಿ ದಿನವೂ ನೆನೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಪ್ರಾತಃ ಸ್ಮರಣೀಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮುಖಾಂತರ ಭಾರತವದ ಕೀರ್ತಿಪತಾಕೆಯನ್ನು ವಿದೇಶದಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರು ಹಾರಿಸಿದರೆ, ತಮ್ಮ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಮುಖಾಂತರ ಭಾರತದ ಗರಿಮೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೇ ತೋರಿಸಿದ ದಿಗ್ಗಜರು ಶ್ರೀ ವಾಕಣ್ಕರ್ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ

 

ಏನಂತೀರೀ?

ಈ ಲೇಖನ ಬರೆಯಲು ಥಟ್ ಅಂತ ಹೇಳಿ ಖ್ಯಾತಿಯ ಶ್ರೀ ನಾ ಸೋಮೇಶ್ವರ್ ಅವರ ವಿದ್ಯಾರಣ್ಯಪುರದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಮಂಥನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕಾರ ಭಾರತಿಯ ಶ್ರೀ ಜಯಸಿಂಹ ಅವರು ನೀಡಿದ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳು ಸಹಕಾರಿಯಾದವು. ಈ ಇಬ್ಬರು ಮಹನೀಯರಿಗೆ ತುಂಬು ಹೃದಯದ ಧನ್ಯವಾದಗಳು.

ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಅಂತರ್ಜಾಲದಿಂದ ನಕಲು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಮತ್ತವಳ ಪುನಶ್ವೇತನ

ವಿದ್ಯಾರಣ್ಯಪುರ ಮಂಥನದ ಒಂಬತ್ತನೇ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿಗಧಿಯಾಗಿದ್ದಂತೆ,  ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಮತ್ತವಳ ಪುನಶ್ವೇತನದ ಕುರಿತಾದ  ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ  ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಇಂದಿನ ವಕ್ತಾರರಾದ ಶ್ರೀಯುತ ಆರ್. ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ( ಖಾಸಗೀ ಕಂಪನಿಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ ಸಂಕಲನಕಾರರು)  ಅವರ ಅಮೃತ ಹಸ್ತದಿಂದ  ಭಾರತಮಾತೆಗೆ ಪುಷ್ಪಾರ್ಚನೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಆನಂದ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗಳು ಅನನ್ಯಳ ಸುಶ್ರಾವ್ಯ ಕಂಠದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

ಒಂದು ದೇಶದ ನಾಗರೀಕತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಬಹುತೇಕ ಒಂದಲ್ಲಾ ಒಂದು ನದಿ ಪಾತ್ರದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೇ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುತ್ತದೆ ಅಂತೆಯೇ ನೈಲ್ ನದಿಯ ಸುತ್ತಲೇ ಗ್ರೀಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬೆಳೆದಿದ್ದರೆ, ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಸಿಂಧು ನದಿಯ ಸುತ್ತಮತ್ತಲಿನದ್ದು ಎಂದೇ ನಾವುಗಳು ನಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಓದಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದೇವೆ.  ಸಿಂಧೂ ಜನಾಂಗದವರು ಎಂದು ಹೇಳಲು ಬಾಯಿ ತಿರುಗದ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅದನ್ನೇ ಇಂದೂ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಕಡೆಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಇಂಡಿಯನ್ನರು ಎಂದು ಕೆರೆದದ್ದು ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದ ವಿಷಯವೇ ಆಗಿದೆ. 3000 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಹರಪ್ಪ ಮಹೆಂಜದಾರೂ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೇ ಮತ್ತು  ಸಿಂಧೂ ನದಿಯೇ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನೇ ನಮಗೆ  ನಂಬಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಗ್ರೀಕ್ ನಾಗರೀಕತೆಗೂ ಹಿಂದಿನ, ಸಿಂಧೂ ನದಿಗಿಂತಲೂ ಬಹಳ ಹಳೆಯದಾದ, ಸಿಂದೂ ನದಿಗಿಂತಲೂ ಹತ್ತಾರು ಪಟ್ಟು ವಿಶಾಲವಾದ, ನೂರಾರು ಮೈಲಿಗಳಷ್ಟು ದೊಡ್ದದಾದ  ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ವೈದಿಕ ನದಿಯೊಂದು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಮೂಲ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಎಂದು ಹೇಳಿದರೆ ಬಹುತೇಕರಿಗೆ ಇಂದು ಆಶ್ವರ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಹೌದು ಇದು ಆಶ್ವರ್ಯವಾದರೂ ನಂಬಲೇ ಬೇಕಾದ  ಕಠು ಸತ್ಯವೇ ಹೌದು.  ನಾವಿಂದು ತಿಳಿಯ ಹೊರಟಿರುವುದು ವೈದೀಕ ನದಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಬಗ್ಗೆ.

ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳಾದ  ಸಪ್ತ ನದಿಗಳ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವು ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಹಿಮಗಳು ಕರಗಿ ನೀರಾಗಿ ಹರಿಯುವುದರ ಮೂಲಕವೇ ಆಗಿದೆ. ಋಗ್ವೇದದ ಒಂದು ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವ  ಪ್ರಕಾರ ನಮ್ಮ  ಭೂಮಿ ಉಗಮವಾಗಿರುವುದು 4320000000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ. 110000 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷದ ಹಿಂದೆ  ವೈವಸ್ವತ ಮನ್ಬಂತರ  ಶುರುವಾಗುವ ಮೊದಲು  ಈಗಿರುವ ಏಳೂ ಖಂಡಗಳು ಅಂಟಾರ್ಕಟಿಕದ ಭಾಗಿವಾಗಿದ್ದು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾ 75 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಒಂದೊಕ್ಕೊಂದು ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ  ಭೂಭಾಗ ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಎತ್ತರದ ಹಿಮಾಲಯ ಉದ್ಬವವಾಗಿ, ಭೂಮಿಯಿಂದ ಎತ್ತರೆತ್ತರಕ್ಕೆ  ಹೋದಂತೆಲ್ಲಾ ಉಷ್ಣಾಂಷ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗಿ,  ಉಷ್ಣಾಂಶ -3 ಡಿಗ್ರಿಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ನೀರು ಘನೀಕೃತವಾಗಿ ಹಿಮವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಇದೇ ನೀರು ಕರಗುತ್ತಾ  ಗಂಗಾ, ಯಮುನಾ, ಸರಸ್ವತಿ, ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ, ಸಟ್ಲೇಜ್, ಬಿಯಾಸ್ ರಾವಿ, ಝೀಲಂ ನದಿಗಳ ಉಗಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣೀಭೂತವಾಯಿತು ಎಂದು ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನೇ NASA & ISRO ಉಪಗ್ರಹಗಳು ಮತ್ತು ಪುರಾತನ ತತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಇಲಾಖೆಗಳು ಪುರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಿವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ನಾಗರೀಕತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಇಡೀ ಬಹಳ ಪುರಾತನದ್ದು ಅಂದರೆ ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮುಂಚಿನದು ಎಂಬುದನ್ನು ಪುಷ್ಟೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.

ಹೀಗೆ ಉಗಮವಾದ ಬಹುತೇಕ ನದಿಗಳು ಪೂರ್ವದಿಕ್ಕಿನತ್ತ ಹರಿದರೆ, ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಪಶ್ಚಿಮದ ಕಡೆ ಹರಿಯುತ್ತಾ, ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಅಂದರೆ  ಈಗಿನ ಹರಿಯಾಣ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ ಗುಜರಾತ್ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಸಮುದ್ರ  ತಳದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ಹೋಗಿರುವ ದ್ವಾರಕೆಯ ಬಳಿ ಸಮುದ್ರ ಸೇರುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ನಮ್ಮ ಪುರಾಣಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ 64 ಬಾರಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಉಲ್ಲೇಖವಿದ್ದರೆ, ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ  7 ಬಾರಿ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾರದದಲ್ಲಿ  235 ಸಲ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಬಲರಾಮ ತನ್ನ ಪಾಪ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದ ಮುಖಾಂತರವೇ  ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು ತಲುಪಿ ತನ್ನ ಪಾಪವನ್ನು ಕಳೆದು ಕೊಂಡ ಎಂದು ಪುರಾಣ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅರ್ಜುನ ಪಾಶುಪಥಾಸ್ತ್ರವನ್ನು  ಪಡೆಯುವಾಗ ತಪ್ಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದ್ದೂ ಇದೇ ಸರಸ್ವತಿಯ ತಟದಲ್ಲಿ ಎಂಬ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.  ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣ, ನಾರದ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಋಷಿಗಳು ಇದೇ ಸರಸ್ವತಿನದಿಯ ತಟದಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಗಂಗಾ ನದಿಗಿಂತಲೂ 16-20ರಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾದ ನದಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಅಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ನದಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಪಾತ್ರದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಭೂಮಿ  ಅತ್ಯಂತ ಫಲವತ್ತತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು ಇಂದಿನ ರಾಜಾಸ್ಥಾನದ ಥಾರ್ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ಇತಿಹಾಸ ಹೇಳುತ್ತದೆ.  ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಇಂದೇಕೆ ನಮಗೆ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ? ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯನ್ನು ಗುಪ್ತಗಾಮಿನಿ ಎಂದೇಕೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ?  ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕೆಲ ಆಂಗ್ಲ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಇದನ್ನೇ ನೆಪವಾಗಿಟ್ಟು ಕೊಂಡು ಸರಸ್ವತಿ ಎಂಬ ನದಿಯೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಕೇವಲ ಕಾಲ್ಪನಿಕ. ರಾಮಾಯಣ ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾರತಗಳು ನಡದೇ ಇಲ್ಲ. ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕಥೆಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ಹಸಿ ಸುಳ್ಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಬಂದಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ವಿಪರ್ಯಾಸವೇ ಸರಿ.    ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ  ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ  ಕಾಣೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಇಂದಿಗೂ ಜನ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ  ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಇದೆ ಮತ್ತು ರಾಮಾಯಣ,   ಮಹಾಭಾರತದ ನಡೆದ ಕುರುಹಾಗಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಬಹುತೇಕ  ಪ್ರದೇಶಗಳು ಭೂಭಾಗಗಳು ಇಂದಿಗೂ ನಮಗೆ ಕಾಣ ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂದರೆ  ಅವೆಲ್ಲವೂ ಸತ್ಯ  ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಭೂಕಂಪಗಳು ಆಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಕಳೆದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಅಂತಹದ್ದೇ ಭೂಕಂಪದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕರ್ಧ ನೇಪಾಳ ರಾಷ್ಟ್ರ ವಿಪತ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ, ಜಲ ಪ್ರಳಯವಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದು ನಮಗೆಲ್ಲಾ ತಿಳಿದಿರುವ ವಿಷಯವೇ ಆಗಿದೆ. ಅಂತೆಯೇ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಾದ ಭೂಕಂಪದಿಂದಾಗಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಇಬ್ಬಾಗವಾಗಿ ಒಂದು ಭಾಗ  ತಮಸಾ ನದಿಯ ಮೂಲಕ ಈಗಿನ ಯಮುನಾ ನದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗ ಭೂಮಿಯೊಳಗೆ ಅಂತರ್ಮುಖಿಯಾಗುತ್ತದೆ.ಸರಸ್ವತಿಯ ಉಪನದಿಯಾದ ಶತಧೃ ಹರ್ಯಾಣದ ರೋಪಾರ್ ಬಳಿ (ಈಗಿನ ರೂಪ್ ನಗರ) U-Turn  ತೆಗೆದುಕೊಂಡು  ಇಂದಿನ ಹರಿಯಾಣದ ಬಳಿ ಸಟ್ಲೇಜ್ ನದಿಯ ಮುಖಂತರ ಬಿಯಾಸ್ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರ ಬದಲಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ ನಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸ. ಆದರೆ  ಇಂದಿಗೂ ಕೂಡಾ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದ ಹಲವಾರು ಉಪನದಿಗಳು ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕಿಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣ ಬಹುದಾಗಿದೆ  ಅಂತಹ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಗ್ಗರ್ ನದಿಯೂ ಒಂದಾಗಿದೆ.  ಮತ್ತು ಅದೇ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದ   ನೂರಾರು ಮೀಟರ್ಗಳ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಅಗಲದ ಹಲವಾರು  ಸರೋವರಗಳು ಇಂದಿಗೂ   ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿರುವುದು ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತವೆ.  ರಾಜಾಸ್ಥಾನದ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ  ಮಣ್ಣು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿ ನೋಡಿದಾಗ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅಲ್ಲಿ ಒಕ್ಕಲುತನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕುರುಹು ಸಿಕ್ಕಿದೆ.

ಗುಜರಾತಿನ ಧೋಲಾವೀರಾ ಬಳಿ ನಡೆದ ಉತ್ಕತನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಮಡಿಕೆ ಕುಡಿಕೆಗಳು,  ಹೂಜಿಗಳು ಸುಟ್ಟ ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳು ಸುಸಜ್ಜಿತವಾದ ರಸ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದಾಚಾರಿ ರಸ್ತೆಗಳು  ನೀರು ಸೂಕ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯಲು ಕಾಲುವೆಗಳು ಅಲ್ಲಿ  ಸಹಸ್ರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ನಾಗರೀಕತೆ ಇತ್ತೆಂದು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೇ ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತಿವೆ.  ಅದೇ  ಅಲ್ಲದೆ  ಆ ಭಾಗದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸುಮಾರು ಹದಿನಾರು ಸರೋವರಗಳು ತುಂಬಿ ಅದೇ ನೀರಿನ್ನೇ ಇಂದಿಗೂ ಕೂಡ ಕುಡಿಯಲು ಮತ್ತು ಕೃಷಿಗೆ ಬಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದರೆ ಅಂದಿನಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೊಯ್ಲಿನ ಪದ್ದತಿ  (Rain harvesting ) ಇತ್ತೆಂದು  ಜಗಜ್ಜಾಹೀರಾತಾಗಿದೆ. ಹಾಗೂ  ಇದೇ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯನ್ನೇ  ಜಲಸಾರಿಗೆಯಂತೆ  ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ.

ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಮತ್ತು ನದಿ ಪಾತ್ರವವನ್ನು ಹುಡಕಲೇ ಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ಕೆಲವರು ಅದರಲ್ಲೂ ಮಾನನೀಯ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರೀಧರ್ ವಾಕಣಕರ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಮೋರೊಪಂತ ನೀಲಕಂಠ ಪಿಂಗಳೆಯವರ ನಾಲ್ಕು-ಐದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ತಂಡ, ನವ ದೆಹಲಿಯ ಅಖಿಲ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಕಲನ ಯೋಜನ ತಂಡದ  ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದ ಅಡಿಯಿಂದ ಮುಡಿಯವರೆಗೂ ಸುಮಾರು ಮೂರು- ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳಗಳ ಕಾಲ ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ ಹಲವಾರು ಕಡೆ ಉತ್ಕತನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ನಾಗರೀಕತೆಯ ಅಸ್ಥಿತ್ವ ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಮೀರಟ್ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮೀಪದ ಭಾಗ್ಪತ್ ಎಂಬಲ್ಲಿನ ಉತ್ಕತನದಲ್ಲಿ ಯೋಧರು ಯುದ್ದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಥ, ಯುದ್ದಕ್ಕೆ ಬಳೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಖಡ್ಗ ಅದರೆ ಜೊತೆ ಆನೆಯ ದಂತಗಳಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕೆಲ ಆಟಿಕೆಗಳು ಬಾಚಣಿಗೆ ಮುಂತಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಸಿಕ್ಕಿವೆ ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತವಾಗಿ ಮೃತರ ಸಮಾದಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪದ್ದತಿ ಇತ್ತೆಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿ ಬಿ. ಬಿ ಲಾಲ್ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ತಂಡ ಪಾಂಡವರ ರಾಜಧಾನಿ ಕೌಷಂಬಿಯನ್ನು ಉತ್ಖನ ಮಾಡಿ ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೂ ಇಲ್ಲಿಗೂ ಸಾಮ್ಯವಿದ್ದದ್ದು ಕಂಡು ಬಂದಿರುತ್ತದೆ ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಪಾಂಡವರ ಪರವಾಗಿ ಧೃರ್ಯೋಧನದ ಬಳಿ ಸಂಧಾನಕ್ಕೆಂದು ಬಂದು ಕೇಳಿದ ಐದು ಗ್ರಾಮಗಳಾದ ಪಾಣೀಪತ್, ಸೋನೆಪತ್, ಭಾಗ್ ಪತ್, ಇಂದ್ರಪ್ರಸ್ಥ ಮತ್ತು ತಿಲ್ ಪತ್ ಗ್ರಾಮಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ಗಮನಿಸ ಬೇಕಾದ ಆಂಶವಾಗಿದೆ.

ಇವೆಲ್ಲಾ ಸಾಕ್ಷಾಧಾರಗಳಿಂದ  ಉತ್ಸಾಹಿತವಾದ ಪ್ರಸಕ್ತ ಹರ್ಯಾಣ ಸರ್ಕಾರ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯ ಪುನಶ್ವೇತನಕ್ಕೆಂದೇ ಒಂದು ವೀಶೇಷವಾದ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು  ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಧನವನ್ನು ಮೀಸಲಾಗಿಸಿ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯನ್ನು  ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಪುನಶ್ವೇತನ ಗೊಳಿಸಲು ಕಠಿಬದ್ದರಾಗಿ ಹೊರಟಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಶ್ಲಾಘನೀಯವಾದ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಆ ನದಿ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿದ್ದ ಜನರನ್ನು ಒಕ್ಕಲೆಬ್ಬಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಕಾಲುವೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿ ನೀರು ಹರಿಯುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕೆಲಸಗಳಿಗೂ ಸಂಘಪರಿವಾರ ಹಿರಿಯಣ್ಣನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಲಿದೆ.  ಇದುವರೆಗೂ ನಡೆದಿರುವ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು  ಎಲ್ಲರ ಉತ್ಸಾಹಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಂತ ಸರಸ್ವತಿ ನದಿಯನ್ನು ಕಾಣುವ ಸುಯೋಗ ನಮಗೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಬಂದೇ ಬರಲಿದೆ ಮತ್ತು  ನದಿಯ ಪಾತ್ರದ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತಲಿನ ಅಂದಿನ ನಾಗರೀಕತೆ ಮರುಕಳಿಸಿ ಭಾರತೀಯ ಜೀವನ ಪದ್ದತಿ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹಳೆಯದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೇ ಸಾರಬಹುದಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಮಾತನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಸಭಿಕರಿಂದ ತೂರಿಬಂದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಕ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದರು ಅದೇ ರೀತಿ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿಯೇ  ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಒಂದು  ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಗಹನವಾದ ಚರ್ಬೆ ನಡೆದು ತಾರಕ್ಕಕ್ಕೇರಿದರೂ  ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮಆಪಾರ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದ ಜಾಣ್ಮೆಯ ಉತ್ತರ ನೀಡಿ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ತಹಬದಿಗೆ ತಂದಿದ್ದದ್ದು  ಎಲ್ಲರ ಮನಸೂರೆಗೊಂಡಿತು.

ಒಬ್ಬ  ಸಭಿಕಾನಾಗಿ ಅವರ ಆಳವಾದ ವಿಷಯ ಮಂಡನೆ ಕೇಳುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ ನಾವೆಲ್ಲೋ ತ್ರೇತಾಯುಗ ಇಲ್ಲವೇ ದ್ವಾಪರಯುಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದೇವೇನೋ ಎಂಬಂತೆ ಭಾಸವಾಗಿ ಅವರು ಹೇಳಿದ ಅನೇಕ ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ನಾನು ದಾಖಲು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದೇನೆ. ಹಾಗಾಗಿ ನನ್ನೀ  ವರದಿಗಿಂತಲೂ  ಅವರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ ಅನೇಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅವರ ಬಾಯಿಯಿಂದಲೇ ಕೇಳಿದ್ದರೇ ಸೂಕ್ತ  ಎಂದನಿಸುತ್ತದೆ.  ಇಷ್ಟು ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಗಳು ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತು-ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಕುರಿತಾದ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಓದಿ ಅಪಾರವಾದ  ಜ್ಞಾನ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡಿ, ಯಾವ ಬ್ರಿಟೀಷರು ನಮ್ಮನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ನಮ್ಮಲ್ಲಿಯೇ ಜಗಳವನ್ನು ತಂದಿಡಲು ಸುಳ್ಳು ಸುಳ್ಳು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಮೆಕಾಲೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ದತಿಯ ಪುಸ್ತಕಗಳ  ಮೂಲಕ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಮಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ್ದಾರೋ ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ  ಇಂತಹ ನೂರಾರು ಇತಿಹಾಸ ಸಂಕಲನಕಾರರ ಪರಿಶ್ರಮದಿಂದ ನಿಜವಾದ ಭಾರತೀಯ ಇತಿಹಾಸ, ನಾಗರೀಕತೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯವರಿಗೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕಲಿಸಬಹುದು ಎಂದರೆ ಉತ್ಪೇಕ್ಷೆಯೇನಲ್ಲ.

ಶ್ರೀಯುತ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಯುವ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಕಲನಕಾರ ಶ್ರೀ ವಾಗೀಶ್ ಕೂಡ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿರುವ ಅನೇಕ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿ, ನಮ್ಮೆಲ್ಲಾ ಗ್ರಂಥಗಳು ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ನೂರು- ಐದು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೂ ಮುಂದಿನ ಹತ್ತಾರು ತಲೆಮಾರಿನವರೆಗೆ ಉಳಿಯಬೇಕೆಂದರೆ ತಾಳೇ ಗರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡುವುದೇ ಸೂಕ್ತ ಎಂದು ಮಂಡಿಸಿದರು. ಈಗಿನ ಕಾಗದ ಪುಸ್ತಕ ಹೆಚ್ಚೆಂದರೆ 60-80 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಉಳಿಯಬಹುದು. ಇನ್ನೂ ಅದನ್ನು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ ಮಾಡಿಟ್ಟಲ್ಲಿ ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸಿದ ಹಾರ್ಡ್ ಡಿಸ್ಕ್ ತೊಂದರೆಯಾದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕ್ಲೌಡ್ನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಬಳೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಂದೊದಗಿದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಬಳಿಯೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಇಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ  ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ದಿನ ಉಳಿಯುವ ತಾಳೇ ಗರಿಯೇ ಸೂಕ್ತ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

ಇದರ ಅಂಗವಾಗಿ ಮೇಲುಕೋಟೆಯ ವಯೋ ವೃದ್ಧ ಪಂಡಿತರಾದ ಶ್ರೀ ತಾತಾಚಾರ್ ಅವರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ  ನಮ್ಮೆಲ್ಲಾ  ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ತಾಳೇಗರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಡುವ ಅಭಿಯಾನ ಶುರುವಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆ ಬರೆದು ಕೊಡುವವರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಸಲಕರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಸಂಭಾವನೆಯನ್ನೂ ಕೊಡುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದರು.  ಈ  ಆಭಿಯಾನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಇಚ್ಚಿಸುವವರು 9972899775/ 9880189873 ಈ ನಂಬರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿದಲ್ಲಿ  ಅವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಸೂಕ್ತ ತರಭೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗುವುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ, ಈಗಾಗಲೇ ಬೆಂಗಳೂರಿನ  ಒಂದು ತಂಡ ಒಂದೀಡೀ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ತಾಳೇಗರಿಗೆ ಲಿಪ್ಯಂತರ ಗೊಳಿಸಿ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ  ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

WhatsApp Image 2019-06-18 at 2.41.59 PM

ಇತಿಹಾಸ ಸಂಕಲನದ ಬಗ್ಗೆ   ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ  ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅರಿತು ಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.

http://www.trueindianhistory.org

ಮೀಮಿಂಚೆ :  itihasablr@gmail.com

Face Book : Bharatiya Itiasa Sankalana Samithi

ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಶ್ರೀ ಜಯಂತ್ ಅವರು ಸರಳ ಮತ್ತು  ಸುಂದರವಾಗಿ ನಿರೂಪಣೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಎಂದಿನಂತೆ ಶ್ರೀಕಂಠ ಬಾಳಗಂಚಿಯವರ ವಂದಾನಾರ್ಪಣೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಶೃತಿಕೀರ್ತಿ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯರವರ ಕಂಚಿನ ಕಂಠದೊಂದಿಗೆ  ಬಂದಿದ್ದವರೆಲ್ಲರ ಒಕ್ಕೊರಲಿನ ವಂದೇಮಾತರಂನೊಂದಿಗೆ  ಈ ತಿಂಗಳ ಮಂಥನ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕೀಸ್ಥಾನಗಳ ನಡುವಿನ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗಲೂ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಸಕ್ತ ಸಭಿಕರ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಯಿತು.

ಮುಂದಿನ ತಿಂಗಳ ಮೂರನೇ ಭಾನುವಾರ ಮತ್ತೊಂದು  ರೋಚಕವಾದ ವಿಷಯದೊಂದಿಗೆ  ಮತ್ತೆ ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗೋಣ. ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ  ನಮ್ಮ ದೇಶದ ನಿಜವಾದ  ಇತಿಹಾಸವನ್ನು  ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ನಾವುಗಳು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆಭ್ಯಸಿಸಿ ಅದನ್ನೇ  ನಮ್ಮ  ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಲಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮ ನಮ್ಮ ಭಾರತ ದೇಶವನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿಯೇ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ವಿಶ್ವ ಗುರುವಾಗಿಸುವ ಮಹತ್ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಅಳಿಲು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು  ಮುಂದುವರಿಸೋಣ.

ಏನಂತೀರೀ?