ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಏಕಾಂಗಿ ಬಿಂದು. ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ರೋಚಕ ರಹಸ್ಯಗಳು
ಸಮೀಪದ ಭೂಭಾಗಕ್ಕಿಂತ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳೇ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುವ ವಿಚಿತ್ರ ಸ್ಥಳ!
ಒಮ್ಮೆ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ… ನೀವು ಒಂದು ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದೀರಿ. ನಿಮ್ಮ ಸುತ್ತಲೂ ಎತ್ತ ನೋಡಿದರೂ ನೀಲಿ ಸಮುದ್ರ. ಮುಂದೆ ಭೂಮಿ ಇಲ್ಲ. ಹಿಂದೆ ಭೂಮಿ ಇಲ್ಲ. ಎಡಕ್ಕೂ ಇಲ್ಲ, ಬಲಕ್ಕೂ ಇಲ್ಲ. ನಗರವಿಲ್ಲ. ಗ್ರಾಮವಿಲ್ಲ. ರಸ್ತೆಯಿಲ್ಲ. ಮರವಿಲ್ಲ. ಕಟ್ಟಡವಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮಿಂದ ಸುಮಾರು 2,688 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಳಷ್ಟು ದೂರದವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಭೂಭಾಗವಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೂ ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ—ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ (ISS) ನಿಮ್ಮ ಮೇಲಿನಿಂದ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸುಮಾರು 400 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಅದರಲ್ಲಿನ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳೇ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ಮನುಷ್ಯನಿಗಿಂತ ನಿಮಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರಬಹುದು! ಇದು ಯಾವುದೋ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾದಂಬರಿಯ ದೃಶ್ಯವಲ್ಲ. ಇದು ನಿಜವಾದ ಸ್ಥಳ. ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ.
ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಿಂದು… ಆದರೆ ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಸಮುದ್ರ ಸ್ಥಳ!

ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ದ್ವೀಪವಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಬಂಡೆಯಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಕಟ್ಟಡವಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಸ್ಮಾರಕವೂ ಇಲ್ಲ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಭೌಗೋಳಿಕ ನಿರ್ದೇಶಾಂಕ ಮಾತ್ರ. ಇದನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ Oceanic Pole of Inaccessibility, ಸಮುದ್ರದ ಅಪ್ರಾಪ್ಯತೆಯ ಧ್ರುವ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ, ಭೂಮಿಯ ಸಾಗರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಬಿಂದು. ಇದರ ನಿರ್ದೇಶಾಂಕಗಳು:
48°52.6′ ದಕ್ಷಿಣ ಅಕ್ಷಾಂಶ
123°23.6′ ಪಶ್ಚಿಮ ರೇಖಾಂಶ
ಇದು ಸಮೀಪದ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಸುಮಾರು 2,688 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. NOAA ಕೂಡ ಇದೇ ಅಂತರವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಈ ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಯಾವುದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ ಆರಂಭಿಸಿದರೂ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಳ ನಂತರವೇ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತಲುಪಬಹುದು.
ಮೂರು ಭೂಭಾಗಗಳು… ಮೂರು ದಿಕ್ಕುಗಳು… ಒಂದೇ ಅಂತರ!
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ, ಅದರ ಸಮೀಪದ ಮೂರು ಭೂಭಾಗಗಳು ಸುಮಾರು ಸಮಾನ ದೂರದಲ್ಲಿವೆ. ಅವು:
- ಡ್ಯೂಸಿ ದ್ವೀಪ — ಪಿಟ್ಕೈರ್ನ್ ದ್ವೀಪಗಳ ಸಮೂಹದಲ್ಲಿರುವ ನಿರ್ಜನ ಅಟಾಲ್.
- ಮೋಟು ನುಯಿ — ಈಸ್ಟರ್ ದ್ವೀಪದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪ.
- ಮಹರ್ ದ್ವೀಪ — ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕಾ ಸಮೀಪದ ನಿರ್ಜನ ಭೂಭಾಗ.
ಈ ಮೂರು ಸ್ಥಳಗಳೂ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದಿಂದ ಸುಮಾರು 2,688 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿವೆ. ಇದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ಸರಳ ಹೋಲಿಕೆ ಸಾಕು. ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಿಂದ ದೆಹಲಿ ಅಥವಾ ಮುಂಬೈಗೆ ಇರುವ ದೂರದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ವಿಶಾಲವಾದ ಖಾಲಿ ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೀವು ನಿಂತಿರುವಂತೆ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು ಯಾರು?

ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದರು ಎನ್ನುವುದಕ್ಕಿಂತ ಗಣನೆ ಮೂಲಕ ಗುರುತಿಸಿದರು ಎನ್ನುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸರಿಯಾದ ಪದ. 1992ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ ಮೂಲದ ಕೆನಡಿಯನ್ ಸಮೀಕ್ಷಾ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಹ್ರ್ವೊಯೆ ಲುಕಟೆಲಾ (Hrvoje Lukatela) ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಆಧಾರಿತ ಭೌಗೋಳಿಕ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಬಿಂದುವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು. ಭೂಮಿಯು ಸಮತಟ್ಟಾಗಿಲ್ಲ; ಅದು ಗೋಳಾಕಾರದ ಸಮೀಪದ ಆಕಾರ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಕ್ಷೆಯ ಮೇಲೆ ಸರಳವಾಗಿ ಅಂತರ ಅಳೆಯುವುದರಿಂದ ಈ ಬಿಂದುವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಭೂಮಿಯ ವಕ್ರತೆ, ಕರಾವಳಿಗಳ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಭೂಭಾಗಗಳ ನಡುವಿನ ದೂರವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ವಿಶೇಷ ಗಣಿತೀಯ-ಭೌಗೋಳಿಕ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಲುಕಟೆಲಾ ಅವರ ಸ್ವಂತ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಭೂಮಿಯ ellipsoidal ಆಕಾರವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ geodesic ಅಂತರಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ, ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊವನ್ನು ಯಾರೂ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಮೊದಲು ನೋಡಲಿಲ್ಲ; ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು “ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು”!
ನೆಮೊ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಹಿಂದೆ ಎರಡು ಅರ್ಥಗಳು
ಈ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಸುಂದರವಾದ ಕಥೆಯಿದೆ. ಫ್ರೆಂಚ್ ಲೇಖಕ ಜೂಲ್ಸ್ ವರ್ನ್ ಅವರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಾದಂಬರಿ Twenty Thousand Leagues Under the Seaನ ನಾಯಕ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ನೆಮೊ. ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊಗೆ ಆ ಪಾತ್ರದ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಯಿತು. ಇನ್ನೊಂದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿ: ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ Nemo ಎಂದರೆ “ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ” ಅಥವಾ “Nobody”. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯರ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಿಂದ ಇಷ್ಟು ದೂರವಿರುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಸೂಕ್ತವಾದ ಹೆಸರು ಮತ್ತೊಂದಿರಬಹುದೇ?
ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳೇ ಹತ್ತಿರದ ನೆರೆಹೊರೆಯವರು!
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿ ಇದೇ. ಅಲ್ಲಿನ ಸಮೀಪದ ಭೂಭಾಗ ಸುಮಾರು 2,688 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣ ಭೂಮಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 400 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ISS ನೇರವಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಮೀಪದಿಂದ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ಮೇಲಿನಿಂದ ಹಾದುಹೋಗುವ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ಮನುಷ್ಯನಿಗಿಂತ ಆ ಬಿಂದುವಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರಬಹುದು. Guinness World Records ಕೂಡ ಈ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆ:
ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು ಸದಾ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದಲ್ಲ. ISS ತನ್ನ ಕಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಅದು ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲಿನಿಂದ ಹಾದುಹೋಗುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಈ ವಿಚಿತ್ರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ನೀವು ಒಬ್ಬರೇ. ನಿಮ್ಮ ಸಮೀಪದ ಮನುಷ್ಯರು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಮೇಲಿನ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 400 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು! ಇದು ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ವಿಚಿತ್ರ ನೆರೆಹೊರೆಯ ಸಂಬಂಧ ಅಲ್ಲವೇ?
ಆದರೆ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದಲ್ಲಿ ಜೀವವೇ ಇಲ್ಲವೇ?
ಇಲ್ಲ. ಮನುಷ್ಯರಿಲ್ಲ ಎಂದರೆ ಜೀವವಿಲ್ಲ ಎಂದಲ್ಲ. ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ವಿಶಾಲವಾದ ನೀಲಿ ಖಾಲಿತನ ಮಾತ್ರ ಕಾಣಬಹುದು. ಆದರೆ ಸಮುದ್ರದೊಳಗೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು, ಪ್ಲಾಂಕ್ಟನ್ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಗಳ ಜೀವನ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶ ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಗೈರ್ನ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಮತ್ತು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತುಸು ಬಡವಾದ ತೆರೆದ ಸಮುದ್ರ ಪರಿಸರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆ ಕೆಲವು ಇತರ ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರಬಹುದು.ಆದರೆ, ಮಾನವ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಧ್ವನಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಜೀವನ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿಲ್ಲ.
ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸ್ಮಶಾನ ಏಕೆ?
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಬಿರುದು ಇದೆ: Spacecraft Cemetery — ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಗಳ ಸ್ಮಶಾನ! ಭೂಮಿಗೆ ಮರಳಿಸುವಾಗ ನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾದ ಕೆಲವು ದೊಡ್ಡ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಭಾಗಗಳನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ನ ಈ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಪ್ರದೇಶದ ವಿಶಾಲ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕಾರಣ ಸರಳ,
ಜನವಸತಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ದೂರ. ಹಡಗು ಸಂಚಾರವೂ ಕಡಿಮೆ. ದ್ವೀಪಗಳಿಲ್ಲ. ನಗರಗಳಿಲ್ಲ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಮರುಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ಈ ಪ್ರದೇಶ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಹಲವು Salyut ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ನಂತರ ರಷ್ಯಾದ Mir ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಂತಹ ದೊಡ್ಡ ವಸ್ತುಗಳೂ ಈ ವಿಶಾಲ ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಮರಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯ ಸ್ಪಷ್ಟ: ಎಲ್ಲಾ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಅವಶೇಷಗಳೂ ನಿಖರವಾಗಿ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಬಿಂದುವಿನ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. Spacecraft Cemetery ಎನ್ನುವುದು ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಸುತ್ತಲಿನ ವಿಶಾಲವಾದ ದಕ್ಷಿಣ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹೆಸರು.
ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಕೇಳಿಬಂದ ವಿಚಿತ್ರ ಶಬ್ದ!
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದೊಂದಿಗೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಹಲವು ರಹಸ್ಯ ಕಥೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅದರಲ್ಲೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದದ್ದು The Bloop. 1997ರಲ್ಲಿ NOAAಯ ಸಮುದ್ರದೊಳಗಿನ ಧ್ವನಿ ಪತ್ತೆ ಸಾಧನಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದವು. ಅದು ಇಷ್ಟು ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು ಎಂದರೆ, ಇದು ಯಾವುದಾದರೂ ಅಪರಿಚಿತ ಸಮುದ್ರ ಜೀವಿಯ ಧ್ವನಿಯೇ? ಸಮುದ್ರದೊಳಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ದೈತ್ಯ ಜೀವಿ ಇದೆಯೇ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು.
ನಂತರ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅದರ ಮೂಲವನ್ನು ಸಮುದ್ರದ ಹಿಮದ ದೊಡ್ಡ ತುಂಡುಗಳು ಒಡೆಯುವಂತಹ icequake ಅಥವಾ ಹಿಮದ ಚಲನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಬ್ದಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಹರಿದಾಡುವ ಸಮುದ್ರದ ದೈತ್ಯ ಜೀವಿ” ಕಥೆಗಳಿಗೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇದೇ ಸಂಗತಿ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ಸುತ್ತ ರಹಸ್ಯದ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು.
ಚಾಲೆಂಜರ್ ಡೀಪ್ ಮತ್ತು ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ!
ಇನ್ನೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನಿವಾರಿಸಬೇಕು. ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಸಮುದ್ರ ಪ್ರದೇಶವಲ್ಲ. ಇದು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಸಮುದ್ರದ ಬಿಂದು. ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಸಮುದ್ರದ ಸ್ಥಳವೆಂದರೆ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದ ಮರಿಯಾನಾ ಟ್ರೆಂಚ್ನ Challenger Deep. ಹೀಗಾಗಿ,
Point Nemo = ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಸಮುದ್ರದ ಬಿಂದು Challenger Deep = ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಸಮುದ್ರದ ಬಿಂದು ಎರಡೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ಥಳಗಳು.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊಗೆ ಹೋಗುವುದು ಏಕೆ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಲ್ಲ?
ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಿಂದುವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಕಥೆ. ಅಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬಂದರು ಇಲ್ಲ. ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಹೋಟೆಲ್ ಇಲ್ಲ. ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಿಲ್ಲ. ನಿಯಮಿತ ದೋಣಿ ಸೇವೆಯಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ಸ್ಮಾರಕ ಅಥವಾ Welcome to Point Nemo ಎಂಬ ಫಲಕವೂ ಇಲ್ಲ. ನೀವು ಅಲ್ಲಿಗೆ ತಲುಪಿದರೂ ನಿಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸುವುದು, ನೀಲಿ ಸಮುದ್ರ. ನೀಲಿ ಆಕಾಶ. ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ದಿಗಂತ. ಅಷ್ಟೇ.
ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿದ್ದೇವೆ… ಆದರೆ ನಾಗರಿಕತೆಯಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರ!

ನಾವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತೇವೆ. ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಲೂ ರಸ್ತೆಗಳಿವೆ. ವಾಹನಗಳಿವೆ. ಮೊಬೈಲ್ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಇದೆ. ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಇದೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಇದೆ. ಮನುಷ್ಯರ ಧ್ವನಿಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಏಕಾಂತ ಸಿಗುವುದು ಕಷ್ಟ. ಆದರೆ ಇದೇ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ, ನಮ್ಮಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸ್ಥಳವಿದೆ.
ಅಲ್ಲಿ ಮಾನವ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಗುರುತುಗಳು ಬಹುತೇಕ ಕಾಣಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಇದು ನಮಗೆ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸತ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ: ಭೂಮಿ ಎಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಬಹುಶಃ ಊಹಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
ಮನುಷ್ಯರಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳ… ಆದರೆ ಮಾನವನ ಗುರುತು ಮಾತ್ರ ಇದೆ!
ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ವಿಚಿತ್ರ ವಿರೋಧಾಭಾಸವಿದೆ.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಮನುಷ್ಯರು ಬಹಳ ವಿರಳ. ಆದರೆ ಮಾನವ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಗುರುತು ಮಾತ್ರ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆಂದೂ ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಗಳ ಅವಶೇಷಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ದೂರದ ಸಮುದ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಗುರುತುಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಂದರೆ,
ಮನುಷ್ಯನಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೂ ಮನುಷ್ಯನ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದು ಆಧುನಿಕ ನಾಗರಿಕತೆಗೆ ಒಂದು ಆಸಕ್ತಿದಾಯಕ ಪರಿಸರ ಸಂದೇಶವೂ ಹೌದು.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಮೂಲಕ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹಾದುಹೋದ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಮಹಿಳಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು
ನವಿಕಾ ಸಾಗರ್ ಪರಿಕ್ರಮ-II ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಇಬ್ಬರು ಮಹಿಳಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಜಾಗತಿಕ ಸುತ್ತಾಟದ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ, ಐಎನ್ಎಸ್ ತಾರಿಣಿ ಎಂಬ ನೌಕಾಯಾನ ಹಡಗಿನಲ್ಲಿರುವ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕಮಾಂಡರ್ ದಿಲ್ಲಾ ಕೆ. ಮತ್ತು ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕಮಾಂಡರ್ ರೂಪಾ ಎ. ಜೋಡಿ ಗುರುವಾರ, 2025 ಜನವರಿ 30 ರಂದು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ನ ಲಿಟ್ಟೆಲ್ಟನ್ನಿಂದ ಫಾಕ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ದ್ವೀಪಗಳ ಪೋರ್ಟ್ ಸ್ಟಾನ್ತಿಗೆ ನೌಕಾಯಾನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಕಾಲಮಾನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 12.30 ಕ್ಕೆ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಮೂಲಕ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹಾದುಹೋಯಿತು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸ್ಥಳದಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ನೀರಿನ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಗರಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾದರಿಗಳು ಸಮುದ್ರದ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಉಪಸ್ಥಿತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಸಾಗರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಒಳನೋಟಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಜಾಗತಿಕ ಸಮುದ್ರಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ” ಎಂದು ನೌಕಾಪಡೆಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ನಮಗೆ ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆ?
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಕೇವಲ ಭೂಗೋಳದ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಸಂಗತಿಯಲ್ಲ. ಇದು ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಜಗತ್ತುಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ:
- ಸಮುದ್ರದ ಅಗಾಧತೆ
- ಭೂಮಿಯ ಭೌಗೋಳಿಕ ವೈವಿಧ್ಯ
- ಮಾನವನ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಾಹಸ
ಒಂದು ಕಡೆ ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ದೂರದ ಸಮುದ್ರ. ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆಗಳ ಅಂತಿಮ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪ್ರದೇಶ. ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸುಮಾರು 400 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಗಗನಯಾತ್ರಿಗಳು. ಮತ್ತು ಕೆಳಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಮೀಟರ್ ಆಳದ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಜೀವಜಗತ್ತು.
ಕೊನೆಯ ಮಾತು. ಒಂದು ಬಿಂದು… ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪಾಠ
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊಗೆ ಬಹುಶಃ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಮಾರಕವಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಕೆತ್ತಲು ಕಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಆ ಸಣ್ಣ ಬಿಂದು ನಮಗೆ ಭೂಮಿಯ ಅಗಾಧತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪಾಠ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ. ನಾವು ಮನುಷ್ಯರು ಭೂಮಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮೂಲೆಗೂ ತಲುಪಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಮುಖ್ಯ ನಿವಾಸಿ.
ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಅಂತಹ ಒಂದು ಸ್ಥಳ. ಅಲ್ಲಿ ತಲುಪಿದಾಗ ಬಹುಶಃ ನಿಮಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದು ಒಂದೇ ಒಂದು ದೃಶ್ಯ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ನೀಲಿ ಸಮುದ್ರ. ಆದರೆ ಆ ನೀಲಿ ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಆ ಸಣ್ಣ ಭೌಗೋಳಿಕ ಬಿಂದು ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಸತ್ಯವನ್ನು ಮೌನವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಮನುಷ್ಯನು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಎಷ್ಟೇ ಅಳೆಯಲಿ, ಭೂಮಿಯ ಅಗಾಧತೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಇನ್ನೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಉಳಿದಿದೆ.
ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಪಾಯಿಂಟ್ ನೆಮೊ ಇಂದಿಗೂ ಇಷ್ಟೊಂದು ಕುತೂಹಲ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಭೂಮಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಏಕಾಂಗಿ ಬಿಂದು— ಆದರೆ ಅದರ ಕಥೆ ಮಾತ್ರ ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ ಅಲ್ವೇ?

