ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ರಚನೆಯ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಭಾಷೆಯ ರಚನೆ, ಅದರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬಳಕೆ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ,  ಕನ್ನಡದ ಆಡುನುಡಿಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾಷೆಗಳು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಳಿವಿನ ಅಪಾಯದವರೆಗೆ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಹರಿಸಿದ್ದಂತಹ, ತಮ್ಮ   ನುಡಿಗಳ ಅಳಿವು ಕೃತಿಯ ಮೂಲಕ ಭಾಷೆಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದ ವಿದ್ವಾಂಸ,  ಕನ್ನಡದ ಭಾಷಾ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಯಾಮ ನೀಡಿದ ಸಂಶೋಧಕ; ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಆರಂಭಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ  ಪ್ರೊ. ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ವಿಭಿನ್ನ ಮುಖಗಳು ಪರಿಚಯವನ್ನು ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡದ ಕಲಿಗಳು ಮಾಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇದೋ ನಿಮಗಾಗಿ

ಕಂಪಲಾಪುರದಿಂದ ಕನ್ನಡದ ಜ್ಞಾನಲೋಕದ ಉನ್ನತ ಹಂತದವರೆಗೆ

ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಿರಿಯಾಪಟ್ಟಣ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕಂಪಲಾಪುರದ ಶ್ರೀ ವೀರಣ್ಣ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮತಿ ಕೆಂಚಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳ ಮುದ್ದು ಮಗನಾಗಿ 1948ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 20ರಂದು ಜನಿಸಿದ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರೌಢಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದರು.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಆರಂಭದಿಂದಲೇ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಇದೆ. ಆದರೆ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪಯಣ ಕೊಂಚ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಿಯುಸಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ, ಮೈಸೂರಿನ ಯುವರಾಜ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಬಿ.ಎಡ್. ಪದವಿ ಪಡೆದು ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. 1972ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಬೇಸಿಗೆ ಶಿಬಿರವೊಂದರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದು ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಜೀವನದ ಮಹತ್ವದ ತಿರುವಾಯಿತು. ಭಾಷೆಯ ಅಧ್ಯಯನದ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡ ಅವರು, ನಂತರ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಉನ್ನತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.

ಮುಂದೆ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿ ಪಡೆದು, ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಡಾ. ಜಿ.ಎಸ್. ಶಿವರುದ್ರಪ್ಪ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ಪಿಎಚ್.ಡಿ. ಪದವಿ ಗಳಿಸಿದರು. ಆನಂದವರ್ಧನನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯ ಕೃತಿ ಧ್ವನ್ಯಾಲೋಕದ ಕುರಿತು ಅವರು ನಡೆಸಿದ ಸಂಶೋಧನೆ ಅವರ ವಿಮರ್ಶಾ ಚಿಂತನೆಗೆ ಭದ್ರ ನೆಲೆ ಒದಗಿಸಿತು. ವಿಜ್ಞಾನ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ನಾರಾಯಣ ಅವರು ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವಾಗಲೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮನೋಭಾವ, ತಾರ್ಕಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಶಿಸ್ತಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದೇ ಗುಣ ಅವರ ಮುಂದಿನ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಯಿತು.

ಅಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಆರಂಭವಾದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪಯಣ

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಾಪನ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ನಂತರ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಸೇರಿ ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಾಠ ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇವಲ ಪಠ್ಯಕ್ರಮದ ಬೋಧನೆಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸದೆ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ, ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಅರ್ಥೈಸುವ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಅವರ ಅಧ್ಯಾಪನದಲ್ಲಿ ಭಾಷೆಯ ಸ್ವರೂಪ, ಪದಗಳ ಬಳಕೆ, ಆಡುಮಾತು ಮತ್ತು ಬರವಣಿಗೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅರ್ಥವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹಾಗೂ ವಿಮರ್ಶೆಯ ತಾತ್ವಿಕ ನೆಲೆಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿತ್ತು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕೇವಲ ಸಿದ್ಧ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಬೋಧನೆಯ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು. ಇಂತಹ ಪ್ರಯೋಗಶೀಲ ಅಧ್ಯಾಪನ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಪಾಂಡಿತ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಅವರು ಅಪಾರ ಶಿಷ್ಯವೃಂದವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದರು.

ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ

1993ರಲ್ಲಿ ಹಂಪಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದೊಂದಿಗೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿದರು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮೊದಲ ಕುಲಸಚಿವರಾಗಿ (Registrar) ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದ್ದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಧ್ಯಯನ ವಿಭಾಗಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆ, ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ರೂಪುರೇಷೆ, ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕಿತ್ತು.

ಈ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಭಾಷಾ ನಿಕಾಯದ ಡೀನ್, ಕುಲಸಚಿವ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾರ ಕುಲಪತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಒಂದು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅದರ ಅಧ್ಯಯನದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ, ಸಂಶೋಧನಾ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವದ ಕೆಲಸ. ಆ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರಂತಹ ವಿದ್ವಾಂಸರ ಅನುಭವ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ನೆರವಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕನ್ನಡದ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಆಡಳಿತಗಾರರಾಗಿಯೂ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಭಾಷೆಯ ಅಳಿವಿನ ಆತಂಕವನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದ ನುಡಿಗಳ ಅಳಿವು

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಬದುಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಎಂದರೆ ನುಡಿಗಳ ಅಳಿವು – ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕಿನ ನೋಟ ಕೃತಿ. ಈ ಕೃತಿಗೆ 2024ನೇ ಸಾಲಿನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿತ್ತು. 2025ರ ಮಾರ್ಚ್ 8ರಂದು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪ್ರದಾನ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಈ ಗೌರವವನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಭಾಷೆಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಭಾಷೆಗಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಬೆಂಬಲವಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಸಮುದಾಯದ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಕಲಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದಾಗ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ, ಕ್ರಮೇಣ ಆ ಭಾಷೆಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವೇ ಅಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಭಾಷೆ ನಶಿಸಿದಾಗ ಕೇವಲ ಕೆಲವು ಪದಗಳು ಮಾತ್ರ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಸಮುದಾಯದ ಇತಿಹಾಸ, ಜನಪದ ಜ್ಞಾನ, ಪರಿಸರದ ಬಗ್ಗೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡ ಅನುಭವ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನೆನಪುಗಳು ಮತ್ತು ಜಗತ್ತನ್ನು ನೋಡುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೂ ನಷ್ಟವಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.

ನುಡಿಗಳ ಅಳಿವು ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಷೆಗಳ ಅಳಿವಿನ ಅಪಾಯ, ಅವುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಷೆ-ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಅವರು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪರಸ್ಪರ ಹೇಗೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಯಾಪಿರ್-ವ್ಹಾರ್ಫ್ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿರುವುದು ಈ ಕೃತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಭಾಷೆ ಮನುಷ್ಯನ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಬೀರುವ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಅರಿಯಲು ಈ ಚರ್ಚೆ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಕುರಿತು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳು

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ, ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ಬಳಕೆಯ ವಿವಿಧ ಆಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಡಜನ್‌ಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಪ್ರಕಟಣೆಯೂ ದಾಖಲಿಸಿದೆ.

ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರು, ಕಾಂಡ, ಚಿಗುರು, ಭಾಷೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಭಾಷೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತ,  ಕನ್ನಡ ಜಗತ್ತು – ಅರ್ಧ ಶತಮಾನ,  ನಮ್ಮೊಡನೆ ನಮ್ಮ ನುಡಿ, ಕನ್ನಡ ಶೈಲಿ ಕೈಪಿಡಿ, ಕನ್ನಡದ ಉಳಿಕಂಟೆಗಳು – ಕನ್ನಡ ಆಡುನುಡಿಯ ಸೊಲ್ಲರಿಮೆ, ಸ್ಥಳನಾಮಗಳು – ಪರಿವರ್ತನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವ, ಸಾಹಿತ್ಯ ತತ್ವ – ಬೇಂದ್ರೆ ದೃಷ್ಟಿ, ಶೈಲಿಶಾಸ್ತ್ರ – ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಭಾಷಿಕ ಮಾಲೆ, ಧ್ವನ್ಯಾಲೋಕ – ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ, ಧ್ವನ್ಯಾಲೋಕದ ಓದು, ತೊಂಡುಮೇವು ಈ ಕೃತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಭಾಷಾ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಕೇವಲ ವ್ಯಾಕರಣ ಅಥವಾ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸದೆ, ಭಾಷೆ, ಸಮಾಜ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನದ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ವಿಶಾಲ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲು ನೆರವಾದರು.

ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯ ನಡುವಿನ ಸೇತುವೆ

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಬರಹಗಳ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಅಧ್ಯಯನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳೆಂದು ನೋಡದೆ, ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ಜ್ಞಾನಶಾಖೆಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದು. ಒಂದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅದರ ಕಥೆ ಅಥವಾ ಕಾವ್ಯದ ಸೌಂದರ್ಯ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಹುಟ್ಟಿದ ಕಾಲಘಟ್ಟ, ಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸರ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಲೇಖಕನ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ವಿಧಾನಗಳನ್ನೂ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಅದೇ ರೀತಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವಾಗ ಅದರ ವ್ಯಾಕರಣ ಮತ್ತು ಪದಸಂಪತ್ತಿನ ಜೊತೆಗೆ ಜನರ ದೈನಂದಿನ ಬಳಕೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವೈವಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಕಾಲಾನುಸಾರ ಬದಲಾಗುವ ಸ್ವರೂಪವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಅವರು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆಯ ನಡುವೆ ಮಹತ್ವದ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಕನ್ನಡದ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ 1970ರ ದಶಕದ ವೈಚಾರಿಕ ವಾತಾವರಣದ ಪ್ರಭಾವ, ವಿಭಿನ್ನ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ನೆಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರಶಿಸ್ತೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಅವರು ತಮ್ಮ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು.

ಕನ್ನಡದ ಆಡುನುಡಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳನಾಮಗಳ ಅಧ್ಯಯನ

ಒಂದು ಭಾಷೆಯ ನಿಜವಾದ ಜೀವಂತಿಕೆ ಅದರ ದೈನಂದಿನ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಶಿಷ್ಟ ಭಾಷೆಯಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು ಜನರು ಮಾತನಾಡುವ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಆಡುನುಡಿ. ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡುವ ಶೈಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ, ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕ, ಕರಾವಳಿ, ಮಲೆನಾಡು ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಷಾ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಪದ, ಉಚ್ಚಾರಣೆ, ವಾಕ್ಯರಚನೆ ಮತ್ತು ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳ ವೈವಿಧ್ಯ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

ಇಂತಹ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಭಾಷೆಯ ದೌರ್ಬಲ್ಯವೆಂದು ನೋಡುವ ಬದಲು, ಕನ್ನಡದ ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಭಾಷಾ ಚಿಂತನೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಡುನುಡಿ ಮತ್ತು ಭಾಷೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬಳಕೆಯ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿತ್ತು. ಅದೇ ರೀತಿ ಸ್ಥಳನಾಮಗಳ ಅಧ್ಯಯನವೂ ಬಹಳ ಕುತೂಹಲಕರವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರ. ನಮ್ಮ ಊರು, ಹಳ್ಳಿ, ಕೆರೆ, ಬೆಟ್ಟ, ನದಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಹೆಸರುಗಳ ಹಿಂದೆ ಇತಿಹಾಸ, ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯಗಳ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ಪರಿವರ್ತನೆಯ ಕಥೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಸ್ಥಳನಾಮಗಳು ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರಿಯುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಅವರು ನಡೆಸಿದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕನ್ನಡದ ಭಾಷಾ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಆಧಾರ ಒದಗಿಸಿವೆ.

ಅನುವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಗಮನಾರ್ಹ ಸೇವೆ

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅನುವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಅವರು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಜೀನ್-ಪಾಲ್ ಸಾರ್ತ್ರೆ ಮತ್ತು ಎರಿಕ್ ಫ್ರಾಮ್ ಅವರಂತಹ ಜಾಗತಿಕ ಚಿಂತಕರ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತರುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಓದುಗರಿಗೆ ಹೊರಜಗತ್ತಿನ ತಾತ್ವಿಕ ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಅನುವಾದವೆಂದರೆ ಒಂದು ಭಾಷೆಯ ಪದಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಷೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ಚಿಂತನೆ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂದರ್ಭ ಮತ್ತು ವಿಚಾರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಗುರಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಸೃಜನಶೀಲ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅನುವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿಯೂ ಕನ್ನಡದ ಜ್ಞಾನವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

ಕುವೆಂಪು ಭಾಷಾ ಭಾರತಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ

ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು ಕುವೆಂಪು ಭಾಷಾ ಭಾರತಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಭಾಷಾ ಭಾರತಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಆಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಅನುವಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡುವುದು, ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿನ ಉತ್ತಮ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವುದು ಸೇರಿವೆ.

ಭಾಷೆಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಅನುವಾದದ ಮೂಲಕ ಜ್ಞಾನ ವಿನಿಮಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡವು ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸಮಾಜವಿಜ್ಞಾನ, ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಇತರ ಜ್ಞಾನಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಬೇಕಾದರೆ ಅನುವಾದ ಮತ್ತು ಪರಿಭಾಷಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯೂ ಮುಖ್ಯ. ಭಾಷೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ವಿಶಾಲ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿತ್ತು.

ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು

ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಗೌರವಗಳು ಸಂದಿವೆ.

• ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – 2024: ‘ನುಡಿಗಳ ಅಳಿವು – ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕಿನ ನೋಟ’ ಕೃತಿಗೆ ಈ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಲಭಿಸಿತು.
• ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಗೌರವ: ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಲಭಿಸಿದ ಗೌರವ.
• ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ – 2010: ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡಿದ ಗೌರವ.
• ಡಾ. ಜಿ.ಎಸ್.ಎಸ್. ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕೊಡುಗೆಗಾಗಿ ಲಭಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
• ಡಾ. ಎಲ್. ಬಸವರಾಜು ಪ್ರಶಸ್ತಿ: ಅವರ ವಿದ್ವತ್ಪೂರ್ಣ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಸೇವೆಗೆ ಸಂದ ಗೌರವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅವರ ಕೃತಿಗಳು, ಉಪನ್ಯಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಗಳು ಹಲವು ತಲೆಮಾರುಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು, ಅಧ್ಯಾಪಕರು ಹಾಗೂ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ.

ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ – ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಜೀವನಪ್ರೀತಿ

ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಬಲ್ಲವರು ಅವರ ವಿದ್ವತ್ತಿನ ಜೊತೆಗೆ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನದ ಮೇಲಿನ ನಿರಂತರ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಜೀವನವು ಕೇವಲ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೊಸ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಓದುವುದು, ಚರ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡದ ಜ್ಞಾನಲೋಕವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವುದು ಅವರ ನಿರಂತರ ಆಸಕ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು.

ಅವರು ರೂಪಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕ ಓದು ಕಾರ್ಯಾಗಾರ ಸರಣಿಯೂ ಕನ್ನಡದ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಹೊಸ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ವರದಿಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿವೆ. ಕನ್ನಡವನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಭಾಷೆಯನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಸಬೇಕೆಂಬ ಆಶಯ ಇದರಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಕನ್ನಡದ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗಿದ್ದ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತವೆ.

ದೇಹದಾನ ನಿರ್ಧಾರ – ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಮಾದರಿಯಾಗುವ ಸೇವಾಭಾವ

ಹೀಗೆ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಚಿಂತನೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ವಿದ್ವಾಂಸ, ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಹಾಗೂ ವಿಮರ್ಶಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕೆವಿಎನ್ ಎಂದೇ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದ  ಪ್ರೊ. ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರು 2026ರ ನವೆಂಬರ್ 6ರಂದು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.

ಸಾವಿನಲ್ಲೂ ಸಮಾಜಕ್ಕೆಸಾರ್ಥಕತೆಯನ್ನು ತೋರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅವರು ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ದಾನ ಮಾಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರ ದೇಹದಾನವು ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾನವ ದೇಹರಚನೆಯನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಇಂತಹ ದಾನಗಳು ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಅಧ್ಯಾಪಕ, ತಮ್ಮ ಮರಣದ ನಂತರವೂ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂಬ ಸಂಗತಿ ಅವರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳಕಳಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ದೇಹದ ಹಸ್ತಾಂತರದ ಅಂತಿಮ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ಕುರಿತು ಕುಟುಂಬದ ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ದೃಢಪಡಿಸಬೇಕಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಸಾರಸ್ವತ ಲೋಕಕ್ಕೆ ತುಂಬಲಾರದ ನಷ್ಟ

ಒಬ್ಬ ವಿದ್ವಾಂಸನ ಮರಣದೊಂದಿಗೆ ಅವರ ದೈಹಿಕ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ ಅವರು ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ನಡೆಸಿದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು, ಕಲಿಸಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಚಿಂತನೆಗಳು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರೊ. ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಬದುಕು ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ಕಂಪಲಾಪುರದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪರಿಸರದಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪಯಣ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಕುವೆಂಪು ಭಾಷಾ ಭಾರತಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಸ್ಥೆಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.

ವಿಜ್ಞಾನ ಶಿಕ್ಷಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾಷಾವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ಅವರು, ಕನ್ನಡದ ಭಾಷಾ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ, ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಅಂತರಶಿಸ್ತೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದೊಂದಿಗೆ ಬೆಳೆಸಲು ಶ್ರಮಿಸಿದರು. ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಅವರ ಸಾಧನೆಗೆ ದೊರೆತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆಯಾದರೆ, ಅವರ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಓದಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಯೋಚಿಸಲು ಪ್ರೇರಿತರಾಗುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧಕರೇ ಅವರ ನಿಜವಾದ ಸಾಧನೆಯ ಮುಂದುವರಿಕೆ.

ಕನ್ನಡದ ಭಾಷಾ ವೈವಿಧ್ಯ, ಆಡುನುಡಿ, ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಪರಂಪರೆಯ ಕುರಿತು ಅವರು ಬಿತ್ತಿದ ಚಿಂತನೆಗಳು ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ದಾರಿದೀಪವಾಗಲಿ. ಅವರ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ಓದಲ್ಪಡಲಿ, ಅಧ್ಯಯನಗೊಳ್ಳಲಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆಯಾಗಲಿ.

ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೂಲಕ ಬದುಕಿದವರು ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲೇ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಸ್ವರೂಪ, ಸತ್ವ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಕುರಿತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿದ ಪ್ರೊ. ಕೆ.ವಿ. ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಹೆಸರು ಕನ್ನಡದ ಜ್ಞಾನಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸ್ಮರಣೀಯವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ಅವರು ನಮ್ಮ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ನಡದ ಕಲಿಗಳೇ ಸರಿ

ಏನಂತೀರೀ?
ನಿಮ್ಮವನೇ ಶ್ರೀಮಂತ